Monday, September 1, 2014

Me N Ma ရဲ႕ေနာ္ေ၀းခရီးစဥ္ (သုိ႔မဟုတ္) အေျပာင္းအလဲမ်ား ၾကားက မိန္းကေလးတစု

  ဧရာ၀တီ။
 









 


ေနာ္ေဝႏုိင္ငံတြင္ လာေရာက္ေဖ်ာ္ေျဖသည့္ Me N Ma Girl Band (ဓာတ္ပံု – ထက္ေအာင္ေက်ာ္) 
(ေအာက္ဆုံး ၂ ပုံမွာ သူတုိ႔အဖြဲ႔ရဲ့ Facebook မွယူထားျခင္းျဖစ္ပါတယ္)


Me N Ma သုိ႔မဟုတ္ Tiger Girls လုိ႔ လူသိမ်ားတဲ့ ျမန္မာအမ်ဳိးသမီး ေတးဂီတအဖြဲ႔ ေနာ္ေဝႏုိင္ငံ ေအာ္စလုိၿမိဳ႕ ၀န္းက်င္မွာ သီခ်င္းလာဆုိဖုိ႔ ရွိတယ္ဆုိတဲ့ ဖိတ္စာကုိရေတာ့ အဲဒီပဲြကိုသြားဖုိ႔ လုိမလုိ အရင္ဆုံး စဥ္းရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ အသက္ ၄၀ ကေန အထက္ ႏုိင္ငံေရးသမားေတြ၊ ႏုိင္ငံေရးတက္ႂကြသူ ေတြနဲ႔သာ ႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္လုံးလုံး ေတြ႔ဆုံ သတင္းလုပ္လာခဲ့တဲ့ က်ေနာ္ဟာ ဒီလုိ အသက္ ၂၀ ၀န္းက်င္ မိန္းကေလး အဆုိေတာ္ ေတြနဲ႔ တခါမွ ေတြ႔ဆုံစကားမေျပာဖူးပါ။

တနည္းအားျဖင့္ ေျပာမယ္ဆုိရင္ေတာ့ ျပည္ပေရာက္ အစိုးရအဖြဲ႔ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာစိန္၀င္းနဲ႔ ၀န္ႀကီး အဖြဲ႔၀င္ေတြသာ အလာမ်ားခဲ့တဲ့ႏုိင္ငံ၊ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ပုိင္းကစၿပီး သမၼတဦးသိန္းစိန္နဲ႔ အစိုးရ ၀န္ႀကီးေတြ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ဒီမုိကေရစီအေရး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြသာ လာေရာက္ေလ့ရွိတဲ့ ႏုိဗဲလ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုေပးတဲ့ ႏုိင္ငံတႏုိင္ငံဆီ အခုလုိ အမ်ဳိးသမီးဂီတအဖဲြ႔တဖြဲ႕ ေရာက္လာျခင္းက ထူးျခားေနပါတယ္။

ေနာက္ဆုံးေတာ့ ဘာျဖစ္ျဖစ္ ”သြားၾကည့္မွ သိရမွာေပါ့ေလ” ဆုိတဲ့သတင္းသမားထုံံးကုိ ႏွလုံးမူရင္း ေအာ္စလုိနဲ႔ ၁၅ ကီလုိမီတာေလာက္ ေ၀းတဲ့ ဆန္ဗီကာ (Sandvika) ၿမိဳ႕ကေလးဆီ ၾသဂုတ္လ ၂၉ ရက္ ညေန ၆ နာရီ ေက်ာ္ေက်ာ္ေလးမွာ က်ေနာ္ေရာက္သြားပါတယ္။ သူတုိ႔အဖဲြ႔အေၾကာင္း မွတ္တမ္း ရုပ္-သံ (Documentary Film) ျပမယ့္ ေနရာလုိ႔ေၾကာ္ျငာထားတဲ့ ကမ္းေျခၿမိဳ႕ကေလးရဲ႕ ေရလက္ၾကားေဘးနားက Musikkflekken ခန္းမဆီ က်ေနာ္ေရာက္ခ်ိန္မွာ ပရိသတ္ကသိပ္မရွိေသးပါဘူး။

ၾသဂုတ္လကုန္ဆုိေတာ့ ေနာ္ေ၀ရာသီဥတုက ေႏြကေန ေဆာင္းဦးကာလဆီ ေျပာင္းစျပဳေနၿပီ၊ ေရလက္ၾကား တေလ်ာက္ သစ္ပင္ေတြေပၚက သစ္ရြက္တခ်ဳိ႕ အ၀ါေရာင္သမ္းစျပဳေနပါၿပီ။ ကံေကာင္းေထာက္မစြာနဲ႔ ဒီေန႔ မုိးမရြာဘဲ ေနသာေနတဲ့အတြက္ လူအေတာ္မ်ားမ်ားက ရံုထဲမ၀င္ဘဲ အျပင္ကခုံတန္းနဲ႔ ေရျပင္ေပၚက ေဖာင္ေပၚ စားေသာက္ဆုိင္မွာ ထုိင္ၿပီး ကုန္ဆုံးေတာ့မယ့္ ေႏြရဲ႕ အရသာကုိ ခံစားႏုိင္ဖုိ႔သာ ဆႏၵ ေစာေနၾကတာ ေတြ႔ရပါတယ္။

ဥေရာပ ေျမာက္ပုိင္းက ၿမိဳ႕ငယ္ေလးတခုရဲ႕ သဘာ၀အလွကုိ ေငးေမာၿပီး ရံုထဲ၀င္လုိက္ေတာ့ မွတ္တမ္း ရုပ္ရွင္က ၇၅ မိနစ္ေတာင္ ၾကာမယ္တဲ့။ က်ေနာ္က သူတုိ႔အေၾကာင္း မိတ္ဆက္တဲ့ ရုပ္-သံ မွတ္တမ္းတုိ ေလး ၁၀ မိနစ္ေလာက္ ျပမယ္လို႔ပဲ ထင္ထားခဲ့တာ။ တနာရီေက်ာ္ေတာင္ ၾကာမယ္ဆုိေတာ့ ပ်င္းစရာႀကီး။ ဒါနဲ႔ က်ေနာ့္ ေဘးနားက ခုံမွာထုိင္ေနတဲ့ ေနာ္ေ၀ႏိုင္ငံသားတဦးနဲ႔ စကားစျမည္ ေျပာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

”အေျပာင္းအလဲ ေတြကေတာ့ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း ျဖစ္လာမွာပါ။ က်ေနာ္ကေတာ့ ျမန္မာလူငယ္ေတြ ကမၻာလွည့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ၀န္ေဆာင္မႈ ကြ်မ္းက်င္လာေအာင္ ရန္ကုန္နဲ႔ မႏၱေလးမွာ သင္တန္းေတြ ေပးေနပါတယ္” လုိ႔ အဲဒီပုဂၢိဳလ္က ေျပာပါတယ္။

အင္း ဒါလဲ အေျပာင္းအလဲ တခုပါပဲ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ အရင္က က်ေနာ္တက္ဖူးခဲ့သမွ် ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ အခမ္းအနားေတြမွာ ဒီလုိစီးပြားေရးသမားေတြကို မေတြ႔ဘူး။ ႏုိင္ငံေရးသမားေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွား သူေတြ၊ NGO ၀န္ထမ္းေတြကိုသာ ေတြ႔ခဲ့ဖူးလုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၈ ေလးလုံး ၂၆ ႏွစ္ပဲြတုန္းက မိတ္ေဆြတဦး ေျပာဖူးတဲ့ ေနာ္ေ၀းေတြရဲ႕ စိတ္ေန သေဘာထား ေျပာင္းလဲသြားပံုအေၾကာင္း ေခါင္းထဲ၀င္လာလုိ႔ တေယာက္တည္း ၿပဳံးမိပါေသးတယ္။
”ေနာ္ေ၀မိတ္ေဆြနဲ႔ေတြ႔ရင္ အက်ယ္ခ်ဳပ္က်ခံေနရတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေျခအေန၊ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား အေျခအေနေတြကုိ ေမးေလ့ရွိပါတယ္။ အခုေတာ့ အဲဒီလုိ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံက ဘယ္ေနရာေတြကို သြားလည္ရင္ ေကာင္းမလဲဆုိၿပီးသာ ေမးေတာ့တယ္” လုိ႔ အဲဒီပုဂၢိဳလ္က ဆုိပါတယ္။

ဒါကုိေကာ ေျပာင္းလဲျခင္းတခုလုိ႔ ဆုိသင့္ပါသလား။ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးအေျခအေန တကယ့္ေျပာင္းမေျပာင္း မေသခ်ာလွေသးေပမယ့္ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚသေဘာထားကေတာ့ အေတာ့္ကုိေျပာင္းလဲ သြားခဲ့ပါၿပီ။ ဒီလုိေတြးလုိ႔ေကာင္းတုန္း မွတ္တမ္း ရုပ္ရွင္က စျပတဲ့အတြက္ အေတြးစ ျပတ္သြားပါတယ္။ ဆယ္ေက်ာ္သက္ ေကာင္မေလးေတြအေၾကာင္း ရုိက္ထားတဲ့ ရုပ္-သံ မွတ္တမ္းက ဘာမ်ားထူးမွာလဲဆုိၿပီး ထင္ထားေပမယ့္ တကယ္တန္းၾကည့္လုိက္ရတဲ့ အခါမွာေတာ့ Tiger Girls ၅ ဦးအေၾကာင္း မိတ္ဆက္ သက္သက္ မဟုတ္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပဲြနဲ႔ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပဲြလြန္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးနဲ႔ လူမႈေရး အေျခေနကုိ ၂ ႏွစ္နီးပါးအခ်ိန္ယူ ရုိက္ကူးထားတဲ့ တကယ့္မွတ္တမ္းႀကီး ျဖစ္ေနပါတယ္။

ၿပီးေတာ့ ရုိက္ကူးသူ၊ ထုတ္လုပ္သူေတြက ၾသစေတးလ်က ပုဂၢိဳလ္ေတြဆုိေတာ့ ရုိက္ကြက္ေတြ၊ ကင္မရာ အယူအဆေတြ၊ ျမန္မာလူမႈဘ၀ရဲ႕ တကယ့္သရုပ္မွန္ေတြ၊ ေပးခ်င္တဲ့ သတင္းစကားေတြက တကယ့္ကုိ ေပၚလြင္လွပါတယ္။ ျမန္မာ့သႀကၤန္ပဲြတခုမွာ ေကာင္မေလး ၅ ဦး သီခ်င္းဆုိ ေဖ်ာ္ေျဖေနပုံနဲ႔ ဇာတ္အိမ္ကုိ စထားၿပီး တဦးခ်င္းစီရဲ႕ မိသားစုဘ၀ အခက္အခဲေတြ၊ လမ္းေဘးေစ်းတခုမွာ ၀က္ေခါင္းသုပ္ ေရာင္းေနရတဲ့ အဆိုေတာ္ မိသားစု အေျခအေန၊ ဗြက္ေတြထ၊ အမႈိက္ေတြပြ ျဖစ္ေနတဲ့ ရန္ကုန္ပ်ံက် ေစ်းတန္းျမင္ကြင္း၊ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းမႈ အားနည္းလြန္းလုိ႔ ညစ္ေထး ေပေရေနတဲ့ ရန္ကုန္က တုိက္တန္းေတြ … စတာေတြက ၾကည့္ရသူ ပရိသတ္ကုိယ္တုိင္ ရန္ကုန္လမ္းၾကားေတြထဲ ေရာက္သြားသလုိ ခံစားရပါတယ္။

ဒီလုိ ဘ၀ၾကမ္းၾကမ္းနဲ႔ ဗုိင္းေကာင္းေက်ာက္ဖိ ဆုိတဲ့ အစဥ္အလာေအာက္မွာ ေနလာခဲ့ရတဲ့ ဆယ္ေက်ာ္သက္ မိန္းကေလး တစုက ႏိုင္ငံျခားသူတဦးနဲ႔တြဲၿပီး အဂၤလိပ္ ဘာသာနဲ႔ သီခ်င္းဆုိဖုိ႔၊ ႏိုင္ငံတကာဆီ ထုိးေဖာက္ဖုိ႔ ႀကိဳးစားမႈမ်ဳိးဟာ အရင္ကမၾကားဖူး၊ မရွိဖူးတဲ့ ဇာတ္အိမ္မ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြဟာ အခုျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တကယ္ျဖစ္ေနပါၿပီ။ ဒီအဖြဲ႔ကုိ ေဟာလိ၀ုဒ္က ႏိုင္ငံတကာအဆင့္မီ အသံသြင္း ကုမၸဏီတခုက ဖိတ္ေခၚၿပီး စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္လုိက္တဲ့ အတြက္ Tiger Girls ၅ ဦးကုိ ျပည္တြင္းမွာတင္မက ျပည္ပမွာပါ အေတာ္လူသိမ်ားေနပါၿပီ။

ဒါေပမယ့္ ေအာ္စလုိ၀န္းက်င္က ျမန္မာ အသိုင္းအ၀န္းကေတာ့ ဒီပဲဲြဆီ သိပ္မလာၾကပါဘူး။ အားလုံးေပါင္းမွ ျမန္မာပရိသတ္ ၁၀ ဦးေလာက္ပဲ ရွိတာကိုေတြ႔ရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ။ ႏုိင္ငံေရး ပဋိပကၡနဲ႔ဆက္စပ္ၿပီး ေနာ္ေ၀ကုိ ေရာက္လာၾကသူေတြမ်ားလုိ႔ ႏုိင္ငံေရးမပါတဲ့ ဒီလုိ သီခ်င္းဆုိပဲြသက္သက္ကုိ လာမၾကည့္ခ်င္ၾကတာ မ်ားလား။ ဆန္ဗီကာၿမိဳ႕ ႏွစ္ပတ္လည္ ယဥ္ေက်းမႈပဲြရဲ႕ တာ၀န္ရွိ ပုဂၢိဳလ္ေတြကေကာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဂီတအဖြဲ႔မ်ားစြာ ရွိတဲ့ အထဲကမွ ဘယ္လုိစိတ္ကူးေတြနဲ႔ Me N Ma အဖြဲ႔ကုိမွ အခုလုိ ေရြးဖိတ္ခဲ့တာလဲ။

”ဒီပဲြေတာ္မွာ ႏုိင္ငံတကာ ယဥ္ေက်းမႈကိုထည့္ဖုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ႀကိဳးစားေနတာ တႏွစ္ေလာက္ရွိေနပါၿပီ။ ျမန္မာႏုိင္ငံ အတြက္္ကေတာ့ တုိက္တုိက္ဆုိင္ဆုိင္ အခု ခင္ဗ်ားၾကည့္ခဲ့တဲ့ မွတ္တန္းရုပ္ရွင္ကုိ ဒိန္းမတ္ TV လုိင္းတခုမွာ ၾကည့္မိရာကေန အခုလုိ ေရြးခ်ယ္ဖုိ႔ျဖစ္လာတာပါ” လုိ႔ ပဲြစီစဥ္သူ Frode Valland ကေျပာပါတယ္။

ၿပီးေတာ့ ဒီပဲြကုိက်င္းပလာတာ ၉ ႏွစ္ရွိေၿပီျဖစ္ၿပီး ဒီႏွစ္က်မွ ျမန္မာႏိုင္ငံက အဖြဲ႔တခုကုိ ပထမဆုံး အႀကိမ္ ဖိတ္ေခၚျခင္း ျဖစ္တယ္လို႔လည္း သူက ဆုိပါတယ္။ အခုျပတဲ့ မွတ္တမ္း ရုပ္-သံကို လာမယ့္ ေအာက္တုိဘာလ က်ရင္ ေနာ္ေ၀ TV လုိင္းေတြမွာ ျပသဖုိ႔ရွိတယ္လို႔လည္း သူက ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ Me N Ma အဖြဲ႔၀င္ ၄ ဦးနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရပါတယ္။ ”ဟ … မွတ္တန္းရုပ္ရွင္ထဲကပုံနဲ႔ အျပင္က ပုံေတြကလည္း သိပ္မတူပါလား” ဆုိၿပီး က်ေနာ္က ေနာက္မိပါတယ္။ တကယ္က က်ေနာ့္မ်က္စိမွားတာ မဟုတ္၊ အခု ေတြ႔ေနရတဲ့ အသက္ ၂၀ ၀န္းက်င္သာရွိေသးတဲ့ မိန္းကေလး ၂ ဦးက ခုနက မွတ္တမ္းထဲမွာ မပါဘူးလုိ႔ သိရပါတယ္။ အရင္ ၅ ဦးထဲက ကီမီနဲ႔ အမြန္းပဲ က်န္ၿပီး အခု အသစ္ ၂ ဦး ျဖစ္တဲ့ မြိဳင္းမြိဳင္းနဲ႔ ယုိးယုိကုိ ထပ္ထည့္ထားတာလုိ႔ သူတုိ႔က ရွင္းျပပါတယ္။ အင္း အႏုပညာေလာက မွာလည္း ႏုိင္ငံေရးေလာက လုိပဲ အကဲြအၿပဲနဲ႔ မကင္းပါလားလို႔ စဥ္းစားရင္း ၿပံဳးမိပါေသးတယ္။

ဒီေန႔ျမန္မာ့ဂီတ ေလာကအေျခေနက ဘယ္လိုရွိလဲ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံကလာတဲ့ ဂီတအဖဲြ႔ဆုိေတာ့ ဆုိင္း၀ုိင္းေတြ၊ ထုိင္မသိမ္းအကႌ်ေတြနဲ႔မ်ား ၾကည့္ရမလားလုိ႔ ဆုိၿပီး က်ေနာ္ကေမးေတာ့ သူတုိ႔က ရယ္ေနၿပီး အဲဒီေမးခြန္းကို မေျဖတတ္ဘူးလုိ႔ တဦးကဆိုပါတယ္။ လူေဟာင္းေတြျဖစ္တဲ့ ကီမီနဲ႔ အမြန္းတို႔ကုိ အေသအခ်ာ ေမးၾကည့္ေတာ့ ဒီပဲြဟာ သူတုိ႔ရဲ႕ ပထမဆုံး ဥေရာပခရီးစဥ္ျဖစ္ၿပီး အေမရိကားမွာဆုိရင္ ေလာ့စ္အိန္ဂ်လိစ္နဲ႔ နယူးေယာက္၊ အာရွမွာ ဆုိရင္ ဘန္ေကာက္၊ စင္ကာပူ၊ ေဟာင္ေကာင္ေတြမွာ ေဖ်ာ္ေျဖၿပီးၿပီလုိ႔ သိရပါတယ္။

ဒီညအတြက္ေတာ့ သီခ်င္းဆုိဖုိ႔မရွိဘဲ မနက္ျဖန္ စေနညေနမွာ တပဲြဆုိမယ္၊ ၿပီးရင္ စက္တင္ဘာ ၁၃ ရက္ ေန႔က်မွ တခါဆုိမယ္။ နုိင္ငံျခားပဲြေတြ၊ ျပည္တြင္းပဲြေတြ အားလုံးအတြက္ ေလာ့စ္အိန္ဂ်လိစ္က ထုတ္လုပ္သူက အားလုံး တာ၀န္ယူ စီစဥ္ေပးတယ္၊ ဂီတအလုပ္ကုိ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း အလုပ္တခုအျဖစ္ သေဘာထားၿပီး အခ်ိန္ျပည့္ ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ အမြန္းက ေျပာပါတယ္။

စကားေျပာခြင့္သာရၿပီး သူတုိ႔သီခ်င္းဆုိတာကို ၾကည့္ခြင့္မရ ျဖစ္ခဲ့တဲ့က်ေနာ္ဟာ စေနညေနပုိင္း သီခ်င္းဆုိပဲြအမီ ဆန္ဗီကာဆီ တေခါက္ ျပန္လာရပါေသးတယ္။ မေန႔က ေသာၾကာဆုိေတာ့ လူေတြအလုပ္ မအားလုိ႔ သိပ္မလာ ၾကတာ ျဖစ္မယ္။ ဒီေန႔ေတာ့ ျမန္မာပရိသတ္ အေတာ္မ်ားလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ထားခဲ့ ေပမယ့္ မေန႔ကဦးေရထက္ သိပ္မပုိပါဘူး။ ဒီေန႔ မုိးရြာေနတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။

ေနာက္တခ်က္ ကေတာ့ ေရွ႕မွာ တင္ျပခဲ့သလုိ ႏုိင္ငံေရး ေနာက္ခံအေျခေနေၾကာင့္ ေနာ္ေ၀းကုိ ေရာက္လာၾကတဲ့ ျမန္မာအမ်ားစုဟာ ဒီလုိပဲြမ်ဳိးဆီ သူတုိ႔လာဖုိ႔ မလုိဘူးလုိ႔ ထင္ထားၾကတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆုိရင္ ႏုိင္ငံေရးနဲ႔ဆုိင္တဲ့ ပဲြတုိင္းလုိလုိဆီ သြားေနၾက က်ေနာ့္ မိတ္ေဆြတခ်ဳိ႕ကုိ ဒီပဲြဆီ မသြားဘူးလားလုိ႔ ေမးမိေတာ့ ”ဘာသြားလုပ္မွာလဲ” လုိ႔ ျပန္ေမးၾကပါတယ္။ အသက္ ၄၀ ေက်ာ္ ၅၀ တန္း လူေတြနဲ႔ ဆယ္ေက်ာ္သက္ မိန္းကေလးေတြရဲ႕ သီခ်င္းဆုိပဲြ ဘာမွမဆုိင္ဘူးလုိ႔ သူတုိ႔စိတ္ထဲ ထင္ထားတာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

က်ေနာ္တုိ႔ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ဟာ ႏုိင္ငံေရးကလဲြရင္ က်န္တာကို သိပ္စိတ္မ၀င္စား ၾကေတာ့ဘူးလား။ ဒါမွမဟုတ္ သူတုိ႔နဲ႔ ဒီ ဆယ္ေက်ာ္သက္ မိန္းကေလးေတြအၾကား မ်ဳိးဆက္တခုစာ ကြာျခားသြားတာ ေၾကာင့္မ်ားလား။
ျမန္မာႏုိင္ငံက ေရာက္လာသူတုိင္းကို ဒီမွာရွိတဲ့ ျမန္မာ မိသားစုေတြက အားမေပးသင့္ ဘူးလား။

အဲဒီလုိေတြးရင္း ဆန္ဗီကာၿမိဳ႕ ဘူတာႀကီးေဘးနားက Me N Ma အဖြဲ႔သီခ်င္းဆုိေနတဲ့ ယာယီ စင္ျမင့္ေရွ႕ က်ေနာ္ ေရာက္လာ ပါတယ္။ သူတုိ႔ရဲ႕ ၀တ္စားဆင္ရင္မႈက အေနာက္တုိင္း လူငယ္ေတြနဲ႔ ဘာမွ မကြဲျပား၊ ဆုိေနတဲ့ သီခ်င္းစာသား ကလည္း အဂၤလိပ္ေတးသြား၊ ေနာက္မွာကလည္း ဆုိင္းဘုတ္ကေထာင္ မထားေတာ့ ႀကိဳသာ သိမထားရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံက ေရာက္လာတဲ့ ဂီတအဖြဲ႔လုိ႔ ဘယ္လိုမွ သိဖုိ႔မလြယ္တဲ့ အေျခအေန မ်ဳိးပါ။

ဒါေတြကိုသိေနလို႔ က်ေနာ့္မိတ္ေဆြေတြ လုိက္မလာၾကတာမ်ားလား။ ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႔ဆုိရင္ ဆုိင္း၀ုိင္းေတြ၊ ထုိင္မသိမ္း အက်ႌေတြကိုသာ က်ေနာ္တုိ႔မ်ဳိးဆက္က ေျပးျမင္ေရာင္ေနဆဲလားလုိ႔ စဥ္းစားေနမိပါတယ္။  အေသအခ်ာ ျပန္စဥ္းစားမယ္ဆုိရင္ေတာ့ အသက္ ၄၀ ေက်ာ္ ၅၀ တန္းေတြကသာ ဒီလုိစဥ္းစားေနေပမယ့္ သူတုိ႔ရဲ႕ မ်ဳိးဆက္သစ္ ေနာ္ေ၀မွာႀကီးတဲ့ ဆယ္ေက်ာ္သက္၊ သူတုိ႔ရဲ႕ ကေလးေတြ ၀တ္စားဆင္ရင္မႈ၊ ေနထုိင္ ေျပာဆုိမႈေတြကေတာ့ အခု စင္ေပၚမွာ ကခုန္ေနၾကတဲ့ Me N Ma အဖဲြ႔က ေကာင္မေလးေတြနဲ႔ ဘာမွ သိပ္မကြာပါ။

ဒီလုိေခတ္ေရွးေျပးၿပီး ႏုိင္ငံတကာတန္း၀င္ေအာင္ ထုိးေဖာက္ဖုိ႔ ႀကိဳးစားေနတဲ့ ဒီမိန္းကေလးေတြကို က်ေနာ္တုိ႔ အားမေပးသင့္ဘူးလား။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ Myanmar Girls ဆုိတဲ့ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ညီေအာင္ ျမန္မာရဲ႕ အမွတ္အသား တခုခု၊ ကုိယ္ပုိင္ အမ်ဳိးသားလကၡဏာ Identity တခုခု Me N Ma အဖြဲ႔ဆီမွာ ရွိေနဖုိ႔ လုိမေနဘူးလားလုိ႔လည္း ေတြးမိပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ ႏုိင္ငံေရးအေျပာင္းအလဲ လုပ္တဲ့ေနရာမွာ ျမန္မာ့နည္းျမန္မာ့ဟန္ကို မရရေအာင္ ထည့္ဖုိ႔ ႀကိဳးစားေလ့ရွိတဲ့ ျမန္မာေတြ၊ ယဥ္ေက်းမႈအေျပာင္းအလဲ က်မွ ဘာေၾကာင့္မ်ား ျမန္မာ့နည္း ျမန္မာ့ဟန္ကို မရရေအာင္ထည့္ဖုိ႔ မႀကိဳးစားတာလဲလုိ႔ စဥ္းစားရင္း ဆန္ဗီကာၿမိဳ႕ကေန က်ေနာ္ ျပန္လာခဲ့ပါတယ္။




Friday, August 29, 2014

ေတာ္လွန္ေရးသတင္းသမားတဦးရဲ့ ဒုိင္ယာရီ (၂၅)

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နွင့္ အင္တာဗ်ဳးျခင္း

က်ေနာ္တုိ႔ ကားဒစ္သင္တန္းေက်ာင္းကအျပန္ သိပ္မၾကာခင္မွာ သတင္းအယ္ဒီတာ ကိုမုိးေအးက သ တင္းပညာ မဟာတန္းတက္ဖို႔ ခရီးထြက္သြားတဲ့အတြက္ က်ေနာ္က ယာယီ-သတင္းအယ္ဒီတာအျဖစ္ တာ၀န္ယူရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ဟာ DVB ၁၀ နွစ္ျပည့္အခန္းနားက်င္းပျပီးခါစျဖစ္လုိ႔ နယ္သတင္း ေထာက္ေတြ အေတာ္မ်ားမ်ားလဲ ေအာ္စလုိရံုးမွာရွိေနၾကပါတယ္။

(ေအာ္စလုိရံုးခ်ဳပ္မွာ နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာခ်ိတ္ဆဲြထားခဲ့တဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဓာတ္ပုံနွင့္ သတင္းခန္းမွ နာရီလက္တံမ်ား)

က်ေနာ္မွတ္မိသေလာက္ဆုိရင္ ထုိင္းနုိင္ငံ ရေနာင္းဖက္မွ ျမင့္ေမာင္ေမာင္ (အခု သစ္ထူးလြင္ ဘေလာ့ ကုိ တာ၀န္ယူေနသူ)။ အိႏၵိယဖက္မွ ကုိသက္နုိင္နဲ႔ ကိုခင္ေမာင္စိုးမင္း။ ထုိင္းဖက္က ေရာက္လာတဲ့ သ တင္းေထာက္အသစ္ေတြျဖစ္တဲ့ ကိုေအာင္လြင္ဦး၊ ေနာ္နႏၵာခ်မ္းနဲ႔ ခုိင္သဇင္တုိ႔ရွိေနပါတယ္။ အဲဒီလုိ သတင္းအယ္ဒီတာအျဖစ္ တာ၀န္ယူေနစဥ္ ပထမဆုံး ၾကံဳရတာကေတာ့ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီလႈပ္ရွားမႈ ေခါင္းေဆာင္ NLD ပါတီအေထြေထြအတြင္းေရးမႈး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ အင္တာဗ်ဳး လုပ္ဖုိ႔တာ၀န္ ေပးခံရျခင္းပါပဲ။

၂၀၀၃ ခုနွစ္ ဒီပဲရင္းအေရးခင္းမျဖစ္ခင္၊ မွတ္မွတ္ရရ မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔ ဖုန္းေမာ္ေန႔မတုိင္ခင္ ရက္ ပုိင္းေလးမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ အင္တာဗ်ဳးလုပ္ခြင့္ရပါတယ္။ အရင္က သတင္းအယ္ဒီတာ ကို မုိးေအး လုပ္ခဲ့တဲ့တာ၀န္တခုကို က်ေနာ္က ၾကားျဖတ္၀င္ထမ္းရတဲ့သေဘာပါ။ အဲဒီအင္တာဗ်ဳးမွာ ဘာ ေတြေမးမွန္းမမွတ္မိေတာ့ေပမဲ့ ထူးထူးျခားျခား မွတ္မိေနတာတခုကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ အင္တာဗ်ဳးထဲမွာ ဘယ္လိုညႊန္းဆုိမလဲဆုိတဲ့ ကိစၥပါ။

အရင္ ကိုမုိးေအး ဗ်ဴးစဥ္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လုိ႔မေခၚပဲ ''အန္တီ'' လုိ႔ေခၚျပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစု ကလည္း ''သား'' လုိ႔ျပန္ေခၚတဲ့အေပၚ လြတ္လပ္တဲ့သတင္းသမားဆုိသူတခ်ဳိ႔က ေ၀ဖန္ၾကပါတယ္။ ''သတင္းသမားက နုိင္ငံေရးသမားကုိ အင္တာဗ်ဳးလုပ္ေနတာဟုတ္ရဲ့လား၊ ပါတီေခါင္းေဆာင္ကုိ ပါတီ ၀င္က ပင့္ျပီးေမးတာမ်ဳိးလား'' လုိ႔ေတာင္ တခ်ဳိ႔ကေ၀ဖန္ၾကပါတယ္။ အဲဒီေ၀ဖန္မႈကုိၾကားဖူးတဲ့ က်ေနာ္ ဟာ ကုိယ့္အလွည့္မွာေတာ့ အန္တီလုိ႔မေခၚပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းၾကည္လုိ႔ပဲေခၚမယ္ဆုိျပီး စိတ္ကူးထား ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ NLD ရံုးအဖဲြ႔မႈး ဦးသိန္းဦးကတဆင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဆီဖုန္းလဲြေပးျပီးတဲ့ေနာက္ နႈတ္ က်ဳိးေနတဲ့အတုိင္း ''အန္တီ'' လုိ႔ နႈတ္ကေန အလုိလုိထြက္သြားပါတယ္။ သူကလဲ က်ေနာ္ကုိ ''သား'' လုိ႔ ပဲျပန္ေခၚပါတယ္။ အဲဒီလုိေခၚမွလဲ ပုိရင္းနွီးျပီး ေျပာရတာ ပုိအသက္၀င္သလုိ ခံစားမိပါတယ္။ အဲဒီ အခ်ိန္က အေခၚေ၀ါေတြကို ေျပာရမယ္ဆိုရင္ NLD ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဦးလြင္ကုိ အန္ကယ္၊ ၀ါရင့္နုိင္ငံ ေရးသမား သခင္သိန္းေဖနဲ႔ သခင္ခ်န္ထြန္းကို အဘ၊ (အဘဆုိတာ အသက္အရြယ္အရၾကီးရင့္လြန္း သူေတြကုိေခၚတာျဖစ္ျပီး စစ္ဗုိလ္ေတြသံုးတဲ့ ''အဘ'' နဲ႔အဓိပၸါယ္နဲ႔မတူပါ၊ ဒါေပမယ့္ DVB သတင္းေတြ ကို ေမာ္နီတာလုပ္ျပီးအဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႔ျပန္ေရးေလ့ရွိတဲ့ BBC Monitoring က အဘကုိ စစ္သားေတြ သုံးေလ့ရွိတဲ့ အဓိပၸါယ္နဲ႔ျပန္တဲ့အတြက္ အဘ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆုိခ်က္ကို အဘိဓန္ထဲထည့္ေရးဖုိ႔လိုေနပါ တယ္)။ NLD က အမ်ဳိး သမီးေခါင္းေဆာင္ေတြကို အန္တီ စသျဖင့္ေခၚတာ က်ေနာ္တုိ႔ နႈတ္က်ဳိးေန ပါျပီ။

ဒီေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ အန္တီ လုိ႔ေခၚတာ ဘာထူးလဲေပါ့။ ဒါေပမယ့္ နုိင္ငံတကာ သတင္း အသုံးအနံႈးမွာ ဒီလုိမ်ဳိးတင္စားေခၚေ၀ါတာမေတြ႔မိပါ။ အန္တီေတြ၊ အန္ကယ္ေတြ၊ အဘေတြ၊ အဘုိး ေတြ၊ ညီေတြ၊ ညီမေတြ စသျဖင့္ညႊန္းဆုိတဲ့ စကားလုံးအပုိေတြမၾကားမိပါ။ လြန္လွကြ်ံလွ MR President, MR Prime Minister,  MR Chairman  ဆုိျပီး ေခၚရံုေလာက္ပဲရွိမွာေပါ့။ (အေနာက္တုိင္း အေခၚေ၀ၚကုိဆုိလုိျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။ အာရွနဲ႔ အာဖရိကဖက္မွာ က်ေနာ္တုိ႔ျမန္မာေတြလုိပဲ ေခၚၾက သလား၊ မေခၚသလား က်ေနာ္မေလ့လာရေသးပါ)။

ဒါေပမယ့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က်ေတာ့ သမၼတေတြ၊ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေတြ၊ ဥကၠဌေတြ စသျဖင့္ ရာထူး တာ၀န္တပ္ျပီး ဘယ္သူမွေခၚတာမေတြ႔ဖူးပါ။ အခု NLD ဥကၠဌတာ၀န္ယူေနစဥ္မွာလဲ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ကုိ ''ဥကၠဌၾကီးအေနနဲ႔ဘာေျပာခ်င္လဲ'' ဆုိျပီးေမးတဲ့ သတင္းေထာက္တဦးမွမေတြ႔မိေသး။ က် ေနာ္တုိ႔ေခတ္က ''အန္တီ'' ေခၚသလုိ အခုေခတ္သတင္းေထာက္ေတြကလဲ ''အေမ'' လုိ႔ေခၚေနတာဟာ ျမန္မာ့သတင္းေလာက္က ေ၀ါဟာရအသုံးအနံႈးရဲ့ ထူးျခားခ်က္တခုလုိ႔ေျပာရမလားပါပဲ။


အစိုးရဖက္က လူေတြကိုေကာ အန္အယ္၊ အန္တီလို႔ ရင္းရင္းနွီးနွီးေခၚတာပဲလား


အဲဒီကာလအထိ အစိုးရဖက္ကလူေတြနဲ႔အင္တာဗ်ဳးဆုိလုိ႔ ဘန္ေကာက္မွာက်င္းပတဲ့ အာဆီယံ အစည္း ေ၀းမွာေတြ႔ဖူးတဲ့ နုိင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီးဦး၀င္းေအာင္၊ ျပည္ထဲေရးက သူရျမင့္ေမာင္၊ ခရီးသြားလာေရး ၀န္ ၾကီးနွစ္ပါးနဲ႔ ေထာက္လွမ္းေရးက ဗုိလ္မႈးၾကီးေက်ာ္သိန္းတုိ႔ေလာက္ကိုသာ လူခ်င္းေတြ႔ ဗ်ဳးဖူးပါတယ္။ ေအာ္စလုိေရာက္ျပီးကတည္းက အစိုးရဖက္ကလူေတြနဲ႔ အင္တာဗ်ဳးတခုမွ မရဖူးပါဘူူး။ DVB မွ မ ဟုတ္ပါ။ တျခားေရဒီယုိေတြကိုလဲ အစိုးရဖက္က အင္တာဗ်ဳးေပးေလ့မရွိပါ။

(ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တုိ႔ ယဥ္တန္း ရန္ကုန္တုိင္းနွင့္ ဧရာ၀တီတုိင္းၾကားမွာ တားဆီးခံထားရစဥ္)

အဲဒီလုိသတင္းအေမွာင္ခ်ထားတဲ့ေခတ္မွာ အစုိးရဖက္ကလူေတြနဲ႔စကားေျပာခြင့္ရဖုိ႔ဆုိတာ ဘယ္လြယ္ ပါ့မလဲ။ အဲဒီမလြယ္တဲ့ၾကားထဲက အစိုးရေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဗုိလ္မႈးလွမင္းနဲ႔ က်ေနာ္စကားေျပာခြင့္ရ လုိက္ပါတယ္။ စစ္ေထာက္လွမ္းေရးအရာရွိတဦးျဖစ္တဲ့ ဗုိလ္မႈးလွမင္းဟာ ျမန္မာမီဒီယာေတြကို စကား ေျပာေလ့မရွိေပမဲ့ ရန္ကုန္ေရာက္နုိင္ငံျခားသတင္းေထာက္ေတြကို အင္တာဗ်ဳးေပးေလ့ရွိတဲ့အတြက္ သူ အမည္ကသတင္းေလာကမွာ လူသိမ်ားေနပါတယ္။

တကယ္ကေတာ့ သူနဲ႔အင္တာဗ်ဳး ရတာမဟုတ္ပါဘူး။ NLD ရံုးက ဖုန္းအပါ၀င္ ဘယ္ဖုန္းမွေခၚမရလုိ႔ စိတ္ညစ္ညစ္နဲ႔ တယ္လီဖုန္းစာအုပ္ထဲက ဖုန္းေတြကုိတန္းစီေခၚရာကေန စစ္ေထာက္လွမ္းေရးရံုးဆီ ဖုန္း၀င္သြားျပီး သူနဲ႔တန္းတုိးတာပါ။ NLD ရံုးကုိေခၚမရဆုိ အဲဒီေန႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တုိ႔ ယဥ္ တန္း ဧရာ၀တီတုိင္းကိုအသြား ရန္ကုန္တုိင္းနဲ႔ဧရာ၀တီတုိင္းအစပ္ရွိ တံတားတခုအနီးမွာ တားဆီးခံ ထားရတဲ့အခ်ိန္ပါ။

သူနဲ႔ေျပာဆုိတဲ့အခ်က္ေတြကို အတိအက်မမွတ္မိေတာ့ေပမဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔အဖြဲ႔ကို ဖမ္း ထားတာမဟုတ္တဲ့အေၾကာင္း၊ စိတ္ခ်လုံျခံဳရတဲ့ေနရာတခုမွာ ရွိေနတဲ့အေၾကာင္း၊ ဘယ္သူေတြက ဘယ္လုိတာ၀န္ယူေနတဲ့အေၾကာင္းေတြကို သူက အလြတ္သေဘာေျပာျပသြားတာပါ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ ေန႔က ေထာက္လွမ္းေရးရံုးမွအပ ဘယ္မွဖုန္းေခၚမရလုိ႔ ဘာအသံမွလႊင့္စရာမရွိျဖစ္ေနတဲ့က်ေနာ္တုိ႔ဟာ ဒီအသံကုိ တည္းျဖတ္ျပီး ထုတ္သုံးဖုိ႔ဆုံးျဖတ္လုိက္ပါတယ္။ အဲဒီမွာျပသာနာတက္ေတာ့တာပါပဲ။ ဘာ ေၾကာင့္လဲဆုိရင္ အဲဒီအသံကုိ လႊင့္ျပီးညတြင္းခ်င္း ဗုိလ္မႈးလွမင္းတုိ႔ရံုးကေန ဒီလုိလုပ္တာ သတင္းက်င့္ ၀တ္နဲ႔မညီတဲ့အေၾကာင္း Fax နဲ႔ ကန့္ကြက္စာေပးပို႔လာပါတယ္။

မွန္ပါတယ္။ တရား၀င္အင္တာဗ်ဳးလုပ္တာလဲမဟုတ္၊ အသံသုံးမယ္လုိ႔ခြင့္ျပဳခ်က္လည္းမေတာင္းပဲနဲ႔ ဒီတုိင္းလႊင့္ခ်လုိက္တာ သတင္းက်င့္၀တ္နဲ႔ ဘယ္ညီပါ့မလဲ။ ဒါေပမယ့္ အသံသုံးဖုိ႔ေကာ သူတုိ႔ဖက္က ဘယ္တုန္းက အင္တာဗ်ဳးေပးဖူးလုိ႔လဲ။ သူတုိ႔ဖက္ကလူေတြကေကာ အစိုးရက်င့္၀တ္နဲ႔ဘယ္ေလာက္ ညီေနလုိ႔လဲ။ က်င့္၀တ္မရွိသူကို က်င့္၀တ္အျပည့္နဲ႔ သြားဆက္ဆံေနရင္ ဘယ္အလုပ္ျဖစ္ပါ့မလဲဆုိျပီး က်ေနာ္တုိ႔သတင္းသမားအခ်င္းခ်င္းၾကား ျငင္းခုန္ခဲ့ ၾကတာကို အမွတ္ရေနပါတယ္။

တဆက္တည္းတင္ျပခ်င္တဲ့ေနာက္ဥပမာတခုကလဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ့ အလားတူ တားဆီးခံ ခရီးစဥ္တခုနဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔အဖဲြ႔ မႏၱေလးကိုသြားဖုိ႔ၾကိဳးစားစဥ္ အစိုးရ ဖက္က အတားအဆီးအမ်ဳိးမ်ဳိးလုပ္ခဲ့ျပီး ေနာက္ဆုံးေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ပါတဲ့ ရထားတဲြတခု လုံးကိုျဖဳတ္ျပီး ခ်န္ထားခဲ့လုိက္ပါတယ္။ ထုံးစံအတုိင္း အရပ္သတင္းနဲ႔ စက္သတင္း (နယ္စပ္ရွိ ၾကား ျဖတ္စက္ကေန ဖမ္းယူရရွိတဲ့သတင္း) အျဖစ္သာ ဒါကို ၾကားရျပီး NLD ရံုးအပါ၀င္ ဘယ္ကိုမွဖုန္းေခၚ လုိ႔မရပါ။

အဲဒီအခ်ိန္မွာ သတင္းအယ္ဒီတာကိုမုိးေအးနဲ႔ အပတ္စဥ္က႑တာ၀န္ခံကိုစုိး၀င္းညိုတုိ႔ ၂ ဦးညွိနႈိင္းျပီး ရန္ကုန္ဘူတာၾကီး ရံုးကုိဖုန္းေခၚတာ၀င္သြားပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ DVB ကလုိ႔ေျပာျပီး ရုိးရုိးမိတ္ဆက္ အင္တာဗ်ဳးေတာင္းရင္ တခါတည္းဖုန္းခ်သြားမွာေပါ့။ ဒီိေတာ့ ''ေဟ့ေကာင္ေတြ ေနာက္ဆုံးအေျခေနကုိ ေျပာျပစမ္း၊ ငါ ဗုိလ္မႈး...၊ ေထာက္လွမ္းေရးတပ္ ...ကေန ေမးတာ'' ဆုိျပီး ကုိစုိး၀င္းညုိက မႏၱေလး ေလ သံနဲ႔ ေဟာက္ထည့္လုိက္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ ဟုိဖက္ကရံုပုိင္လား၊ ရထားရဲအရာရွိလားမသိပါဘူး။ ထိပ္ ထိပ္ျပာျပာနဲ႔ ျဖစ္စဥ္အေသးစိပ္ကုိ အစီရင္ခံပါေတာ့တယ္။ ဒီလုိနဲ႔သတင္းတခုလုံးကုိက်ေနာ္တုိ႔ ရလုိက္ တယ္ဆုိပါေတာ့။

ဒါကို သတင္းက်င့္၀တ္ခ်ဳိးေဖာက္တယ္လို႔ေျပာရင္ ျငင္းစရာမရွိပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သတင္းအေမွာင္ခ် ထားတဲ့ အဲဒီကာလလုိအေျခေနမ်ဳိးမွာ ဒီလုိမလုပ္ရင္ ဘယ္လုိနည္းနဲ႔သတင္းရနုိင္မလဲ။ သမၼတက အစ၊ ၀န္ၾကီးေတြ၊ ဌာနဆုိင္ရာေတြအထိ သတင္းေထာက္ေတြကိုယ္တုိင္သြားျပီးေမးျမန္းခြင့္ရေနတဲ့ ဒီေန႔ အ ေျခေနနဲ႔စာရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂၀၀၀ ခုနွစ္၀န္းက်င္အေျခေနဟာ နႈိင္းယွဥ္ျပလုိ႔မရေအာင္ ကြာျခားလွ တယ္ဆုိတာကုိ တင္ျပလုိျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။    ။

Monday, August 25, 2014

တနသၤာရီတိုင္းအတြင္းမွ စစ္ေဘးေရွာင္သူမ်ားကို ထီးခီးႏွင့္ ေမာေတာင္တြင္ ေနရာခ်ထားမည္

|Dawei Watch|ထားဝယ္၊ ဩဂုတ္ ၂၃

ထိုင္းႏိုင္ငံနယ္စပ္ ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားတြင္ ခိုလုံလ်က္ရွိေသာ တနသၤာရီတိုင္းအတြင္းမွ စစ္ေဘးေရွာင္သူမ်ား ျပန္လာလွ်င္ ထီးခီးႏွင့္ ေမာေတာင္နယ္စပ္ေဒသမ်ားတြင္ေနရာခ်ထားေပးရန္ စီစဥ္လ်က္ရွိေၾကာင္း တနသၤာရီတိုင္းေဒသႀကီး အစိုးရအဖြဲ႕ဝင္ ကရင္တိုင္းရင္းသားေရးရာဝန္ႀကီး ဦးေစာဟာဗီက ေျပာၾကားသည္။

(ျပန္လည္ေနရာခ်ေပးမဲ့စခန္း ၂ ခုထဲက တခုျဖစ္တဲ့ ထန္ဟင္ဒုကၡသည္စခန္း)

တိုင္းေဒသႀကီးအတြင္းမွ စစ္ေဘးေရွာင္သူမ်ားသည္ ျပည္တြင္း၌ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားအခ်ိန္တြင္ ေက်း႐ြာမ်ားကို စြန္႔ခြာ၍ ထိုင္းနယ္စပ္ရွိ ထန္မဟင္ႏွင့္ ဘန္ေတာင္ရမ္းဒုကၡသည္စခန္းမ်ား၌ ခိုလုံကာ ေနထိုင္လ်က္ရွိၿပီး အမ်ားစုသည္ သရက္ေခ်ာင္းၿမိဳ႕နယ္၊ ေရျဖဴၿမိဳ႕နယ္၊ ပုေလာၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ေမတၱာၿမိဳ႕နယ္ခြဲတို႔မွ ေဒသခံမ်ားျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

စစ္ေဘးေရွာင္သူမ်ားကို ေနရာခ်ထားေပးရန္အတြက္ ေမာေတာင္ေဒသတြင္ေျမဧက ႏွစ္ရာဝန္းက်င္ကို တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရသို႔ တင္ျပထားၿပီး ထီးခီးေဒသတြင္ ေနရာခ်ထားေပးႏိုင္ရန္ ေျမဧကႏွစ္ရာ ဝန္းက်င္ကိုလည္း လ်ာထားေၾကာင္း ဝန္ႀကီးက ေျပာဆိုသည္။

တနသၤာရီျမစ္တစ္ေလွ်ာက္ရွိေက်း႐ြာမ်ားမွ ေက်း႐ြာတစ္႐ြာလွ်င္ လူဦးေရ ၁၀ဦးစီခန္႔သာ နယ္စပ္ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားမွ ျပန္လည္ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ယင္းနယ္စပ္ဒုကၡစခန္းမွ လူဦးေရ  ၁၀ဦးလွ်င္ တစ္ဦးႏႈန္းခန္႔သာ တတိယႏိုင္ငံမ်ားသို႔ ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကသည္ဟု ဝန္ႀကီး ဦးေစာဟာဗီက  ေျပာသည္။

အဆိုပါစစ္ေဘးေရွာင္မ်ား မူလေနထိုင္ရာ ေက်း႐ြာမ်ားရွိ ေျမေနရာမ်ားႏွင့္ ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းမ်ားကို စီးပြာေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားက စီမံကိန္းမ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ကာ ဝင္ေရာက္လုပ္ကိုင္ေနသည့္အတြက္ ၎တို႔ေနရပ္သို႔ ျပန္ေရာက္ခ်ိန္တြင္ ေနထိုင္လုပ္ကိုင္စားေသာက္ရန္ ေျမေနရာမရွိျဖစ္ကာ အခက္အခဲႀကဳံေတြ႕ေနရသည္ဟု အဆိုပါေက်း႐ြာမ်ားမွ ေဒသခံမ်ားထံမွ သိရသည္။

“တဖက္ႏိုင္ငံကို အေနအထားတစ္ခုအရ သြားေရာက္ခိုလုံေနရေပမယ့္ သူ႕တို႔ရဲ႕ေျမယာက ျပည္တြင္းမွာပဲရွိေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ မူလရပိုင္ခြင့္ကို စီးပြားေရးကုမၸဏီႀကီးေတြကလည္း နားလည္ရမည္။ အစိုးရေရာ၊ အဖြဲ႕အစည္းေရာ နားလည္ရမည္။ မူလပိုင္ရွင္က သူတို႔ျဖစ္လို႔ သူတို႔ရပိုင္ခြင့္ကို ျငင္းပယ္လို႔မရဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အသိအမွတ္ျပဳရမယ္”ဟု  ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံး (ဗဟိုဌာနခ်ဳပ္)မွ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဖဒိုကြယ္ထူဝင္းက ေျပာဆိုသည္။

ဒုကၡသည္မ်ားကို ျပန္လည္ပို႔ေဆာင္သည့္အခါ ၎တို႔၏ဘ၀လုံၿခဳံမႈႏွင့္ အနာဂတ္အတြက္ အာမခံခ်က္ရွိသည့္အခ်ိန္မွ ျပန္လာၾကမည္ျဖစ္၍ မူလထြက္လာသည့္ ႐ြာကိုျပန္မည္ သို႔မဟုတ္  IDP အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားသည့္ ေနရာတြင္ ဆက္ေနမည္ သို႔မဟုတ္ ေနရာသစ္တစ္ခုခုသို႔ ေျပာင္းမည္စသည္တို႔ကို စုံစမ္းစစ္ေဆးၿပီးမွ ဆုံးျဖတ္ရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္က ေျပာဆိုသည္။

“သူတို႔ေတြ ျပန္လာလို႔ရွိရင္ ဟိုဖက္ဒုကၡသည္စခန္းကေန ဒီဖက္ဒုကၡသည္စခန္း မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး”ဟု ဖဒိုကြယ္ထူးဝင္းကဆို သည္။

ယင္းစစ္ေဘးေရွာင္သူမ်ား ျပန္ေရာက္လာလွ်င္ ေနထိုင္အစားအေသာက္အတြက္ ကူညီေထာက္ပံ့ရန္ အင္န္ဂ်ီအိုမ်ား၏ အကူအညီျဖင့္ လုပ္ေဆာင္သြားမည္ဟု ဝန္ႀကီး ဦးေစာဟာဗီက ေျပာသည္။

ထန္မဟင္ဒုကၡသည္စခန္းႏွင့္ ဘန္ေတာင္ရမ္း ဒုကၡသည္စခန္းတို႔တြင္ တိုင္းေဒသႀကီးအတြင္းမွ လူဦးေရ ၅၀၀၀ခန္႔စီ ခိုလႈံလ်က္ရွိသည္ဟု ဝန္ႀကီးက ခန္႔မွန္းသည္။

Dawei Watch

Sunday, August 24, 2014

ကားတင္သြင္းသလုိ ေတြးေခၚ စဥ္းစားပုံလည္း တင္သြင္းဖုိ႔ လုိေနၿပီလား

သူ႔အေတြး သူ႔အျမင္
  
ၿငိမ္းခ်မ္းေရး, ကားပါမစ္, တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္, MPC
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လယ္ တေနရာတြင္ ယာဥ္ေက်ာပိတ္ဆို႔ေနသည့္ ျမင္ကြင္း (ဓာတ္ပံု – ေဂ်ပိုင္ / ဧရာဝတီ)

ျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာ(MPC) က ဦးစီးေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရနဲ႔ တုိင္းရင္းသား ေတာ္လွန္ေရး လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႔ေတြ ၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပဲြေတြ အေတာ္အလားလာေကာင္းေနတယ္ လို႔ သတင္းေတြၾကားရပါတယ္။
တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရဲ့အသိးအပြင့္တခုလုိ႔ တခ်ဳိ႕က ေခၚေ၀ၚေနၾကတဲ့ ကားပါမစ္ကိစၥကလည္း အဲဒီသတင္းနဲ႔အတူ အရိပ္ လုိ ပါလာေနပါတယ္။

တဖဲြ႔ကုိ အစီး ၆၀ ကေန ၁၂၀ အထိရၾကတဲ့ အဖြဲ႔ ၂၀ နီးပါးထဲမွာ ဇီမ္ခံကား တစီးတင္သြင္းခြင့္အတြက္ ေဒၚလာ ၅ ေသာင္းေတာင္ ပါမစ္ဖုိး ရတယ္ဆုိေတာ့ အစီး ၁၂၀ ဆုိ ဘယ္ေလာက္မ်ား ရလုိက္မလဲ။

စာေရးသူသည္ ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္တြင္ အေျခစိုက္ေသာ ေက်ာင္းသား လက္နက္ကိုင္ ABSDF အဖြဲ႕ဝင္ေဟာင္း ျဖစ္ျပီး DVB ၏ သတင္းေထာက္ ေဟာင္းလည္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံတြင္ ေနထိုင္လ်က္ ရွိသည္
နုိင္ငံေရးအျမင္ကိုေဘးဖယ္ၿပီး စီးပြားေရးအျမင္ သက္သက္နဲ႔ၾကည့္မယ္ ဆုိရင္ေတာ့ ျမန္မာနုိင္ငံမွာ ကားေတြမ်ားလာတာ ေကာင္း တာ ေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီလုိေစ်းႀကီးေပး တင္သြင္းလာတဲ့ ကားေတြကို ဘယ္သူ ေတြက စီးခြင့္ရေနတာလဲ။ လက္တဆုပ္စာ ခ႐ိုနီ ခ႐ိုျပာေတြနဲ႔ အစိုးရအသိုင္း၀ုိင္း၊ လက္နက္ကုိင္ အသိုင္း၀ုိင္းက လူေတြသက္သက္လား၊ အမ်ားျပည္သူေကာ ဒီကားေတြကုိ စီးခြင့္ရေနျပီ လား ဆုိတာက ေမး ခြန္းထုတ္စရာပါပဲ။

သူပုန္ေတြကို ေပးတဲ့ ကားပါမစ္ထဲမွာ ခ႐ိုနီေတြစီးမယ့္ ဇိမ္ခံကားေတြပဲပါၿပီး အမ်ားျပည္သူစီးနုိင္တဲ့ ဘတ္စ္ကားပါမစ္ေတြ ဘာေၾကာင့္ မ်ား မပါတာလဲဆုိၿပီး ႀကံႀကံဖန္ဖန္ေတြးမိပါေသးတယ္။ ဒီလုိမေတြးလုိ႔မျဖစ္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအသီးအပြင့္ဆုိတာ လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႔ေတြခ်ည္း (အစိုးရနဲ႔ သူပုန္) ခံစားေနလုိ႔ ဘယ္ျဖစ္မလဲ။ အစိုးရေရာ၊ သူပုန္ေရာ၊ နုိင္ငံေရးပါတီေတြေရာ အားလုံးေျပာေနၾကတာ က အမ်ားျပည္သူေကာင္းစားေရးအတြက္ သူတုိ႔ေတြ အနစ္နာခံ၊ တခ်ဳိ႕ဆုိအေသခံ တုိက္ပဲြ၀င္ေနၾကတယ္ မဟုတ္ပါလား။ ခ႐ိုနီ အတြက္ ဇီမ္ခံကား ၁၀ စီးသြင္းရင္ အမ်ားျပည္သူအတြက္ ဘတ္စ္ကားတစီး ေလာက္ေတာ့ သြင္းေပးသင့္တာေပါ့။ မဟုတ္ဘူးလား။

“ဘတ္စ္ကားအေၾကာင္း ေျပာေနတာကေတာ့ ဟုတ္ပါၿပီ။ နုိင္ငံျခားမွာေနတဲ့ ခင္ဗ်ားက ရန္ကုန္မွာ ကုိယ္တုိင္ ဘတ္စ္ကား တုိးစီးဖူး လုိ႔လား”လုိ႔ ေမးခြန္းထုတ္ခ်င္သူေတြ ရွိေကာင္းရွိနုိင္ပါတယ္။ စီးဖူးတာေပါ့။ ၿပီးခဲ့တဲ့နွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလအတြင္းက သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ကုိယ္တုိင္ ေနာ္ေ၀း အထိ လာၿပီး ျပည္ပေရာက္ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ေတြ ျပည္ေတာ္ျပန္လာၿပီး တုိင္းျပည္ တည္ေဆာက္ေရးမွာ ပါ၀င္ကူညီၾကပါ ဆုိၿပီး တရား၀င္တုိက္တြန္းခဲ့လုိ႔ ၂၀၁၃ ခုနွစ္အတြင္း ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ဆီ ၂ ေခါက္ေတာင္ ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ၂ ေခါက္စလုံးမွာ ဘတ္စ္ ကားေရာ၊ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားကုိပါ အေျခေနသိႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ တုိးစီးဖူးခဲ့ပါတယ္။

“ေနာ္ေ၀းက ဘတ္စ္ကားေတြ၊ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားေတြနဲ႔ ရန္ကုန္က ဘတ္စ္ကားေတြ၊ ၿမိဳ႕ပတ္ရထားေတြ ဘာကြာသလဲ” ဆုိၿပီး ထပ္ေမး မလုိ႔လား။ ကြာတာမွ အေတာ္ကြာပါတယ္ဗ်ာ။ ဥေရာပတုိက္က ဖြံၿဖိဳးၿပီးနုိင္ငံ ေတြကုိထားလုိက္ပါ။ ဖြံျဖိဳးဆဲလဲျဖစ္၊ ေလာေလာဆယ္ စစ္တပ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ အိမ္နီးခ်င္းနုိင္ငံလဲျဖစ္တဲ့ ထုိင္းက ဘတ္စ္ကားေတြနဲ႔ မုိးပ်ံရထားေတြ၊ ေျမေအာက္ရထားေတြကုိပဲၾကည့္ပါ။ ျမန္မာနုိင္ငံက ကားေတြထက္ အမ်ားႀကီးပုိသာပါတယ္။ ၿမိဳ႕ပတ္ ရထား အေျခေနကေတာ့ မနႈိင္းယွဥ္ေလာက္ေအာင္ကုိ ကြာသြားပါျပီ။

“ခင္ဗ်ားဗ်ာ၊ နုိင္ငံျခားက ျပန္လာၿပီး ဘတ္စ္ကား တုိးစီးေနရတယ္လို႔၊ တကၠစီငွားစီးပါလား”ဆုိၿပီး အထြန္႔တက္ခ်င္သူေတြ ရွိေကာင္း ရွိနုိင္ပါတယ္။ ပုိက္ဆံရွိရင္ ဘယ္သူမဆုိ တကၠစီ ငွားစီးနုိင္တယ္၊ ကုိယ္ပုိင္ကားလည္း ၀ယ္စီးနုိင္တယ္ဆုိတာ လူတုိင္းသိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္ အခုေဆြးေႏြးေနတဲ့ကိစၥက တကၠစီ မစီးနုိင္တဲ့ကိစၥ မဟုတ္။ အမ်ားျပည္သူ ခရီးသြားလာေရးနဲ႔ဆုိင္တဲ့ Publish Transportation ကိစၥ၊ Mass Transportation ကိစၥ၊ ထုိင္းနဲ႔ျမန္မာ ဘာေၾကာင့္ ဒီေလာက္အထိ ကြာသြားသလဲဆုိတဲ့ ကိစၥျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလုိ စဥ္းစားေနတုန္း ၀င္လာတဲ့ သတင္းတပုဒ္ကေတာ့ လာမယ့္ ၂၀၁၆ ကေန ၂၀၂၁ ခုနွစ္အတြင္း ျမန္မာနုိင္ငံမွာလည္း လွ်ပ္စစ္ ရထား (ကုိလုိနီေခတ္က ရွိခဲ့ဖူးတဲ့ ဓတ္ရထား) ေတြေျပးဆဲြေတာ့မွာျဖစ္တယ္လို႔ ရထား၀န္ႀကီး ဦးသန္းေဌးက ၾသဂုတ္လ ၁၆ ရက္မွာ ေျပာၾကားလုိက္တယ္ ဆုိတဲ့သတင္းပါ။ စာဖတ္သူ ေတြစိတ္ထဲ ဘယ္လုိခံစားရသလဲေတာ့ မသိပါ။

က်ေနာ့္စိတ္ထဲေတာ့ “လာရႊီးေနျပန္ၿပီ” လုိ႔ပဲ ေျပာလုိက္ မိပါတယ္။ ဟုတ္တယ္ေလ။ ၂၀၁၆ ဆုိတာ ၂ နွစ္ပဲလုိေတာ့တာ။ အခုခ်ိန္ အထိ ဘာမွျပင္ဆင္တာ မေတြ႔ရေသး။ လက္ရွိေျပးေနတဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ပတ္ ရထားလမ္းနဲ႔ ရထားကိုေတာင္ ျပန္လည္ျပင္ဆင္မႈမလုပ္ ေသးဘဲနဲ႔ ၂၀၁၆ မွာ ဘယ္လုိလုပ္ ဓတ္ရထားစီးဖုိ႔ ျဖစ္နုိင္မွာလဲ။

ဒါေပမယ့္ ၂၀၁၆ မွာျဖစ္နုိင္တာ၊ မျဖစ္နုိင္တာကုိအပထား။ ၀န္ႀကီးေတြ၊ ခရုိနီေတြ၊ သူပုန္ေဟာင္းေတြ ဇိမ္ခံကားစီးၿပီး အဆင္ေျပ ေန ႐ုံနဲ႔႔ မျဖစ္ေသးဘူး။ အမ်ားျပည္သူအတြက္ Publish Transportation, Mass Transportation ကိစၥကိုလည္း ဒီလုိေျပာေဖာ္ရလာတဲ့ အတြက္ေတာ့ ရထား၀န္ႀကီးကို ေက်းဇူးတင္ရမွာပါ။ တခ်ဳိ႕ ၀န္ႀကီးေတြဆုိ ဒီလုိမစဥ္းစားမိၾကဘူး မဟုတ္ပါလား။

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္နဲ႔အတူ ေနာ္ေ၀းခရီးစဥ္အတြင္း လုိက္ပါလာတဲ့ သမၼတ႐ုံး ၀န္ႀကီး ဦးစိုးသိန္းကဆုိရင္ အမ်ားျပည္သူနဲ႔ ဆုိင္တဲ့ Publish Transport ကိစၥကိုမေျပာဘဲ သူတုိ႔အစိုးရလက္ထက္မွာ ရန္ကုန္က လမ္းမေတြေပၚ ကားေတြပုိ မ်ားလာတယ္၊ ဒါဟာ အရင္ အစိုးရ လက္ထက္ကထက္ ပိုတုိးတက္လာတဲ့ သေဘာ၊ လူေတြအရင္ကထက္ စီးပြားေရး ေကာင္းလာတဲ့သေဘာ၊ ၀င္ေငြပုိေကာင္း လာတဲ့ သေဘာလုိ႔ ေျပာသြားပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ တေလာကလုပ္ခဲ့တဲ့ စင္ကာပူအေျခစိုက္ သတင္းဌာနတခုနဲ႔ အင္တာဗ်ဳးမွာလည္း ျမန္မာနုိင္ငံမွာ ကားေတြမ်ားလာတာကိုပဲ တုိင္းျပည္တုိးတက္ျခင္းရဲ့ သေကၤတတခုအျဖစ္ သူက ထပ္မံေျပာဆုိသြားခဲ့ပါေသးတယ္။

စိတ္၀င္စားဖုိ႔ ေကာင္းတာကေတာ့ ဦးစိုးသိန္း အဲဒီလုိေျပာၿပီး ရက္အပိုင္းတြင္း (ၾသဂုတ္လ ၆ ရက္ေန႔) Facebook ေပၚတက္လာတဲ့ Post တခုပါ။ ပုိၿပီးစိတ္၀င္စားဖို႔ ေကာင္းတာကေတာ့ အဲဒီ Post ကုိ တင္လာသူက ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ေဟာင္း ဦးသန္႔ရဲ့ ေျမး၊ လက္ရွိ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ရဲ့ လူမႈ စီးပြား အႀကံေပးအဖြဲ႔၀င္ျဖစ္တဲ့ သမုိင္းပညာရွင္ ေဒါက္တာ သန္႔ျမင့္ဦး ျဖစ္ေနျခင္းပါပဲ။

သူ႔ Post ထဲမွာ ဘာေရးထားသလဲဆုိေတာ့ “ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္တဲ့ နုိင္ငံဆုိတာ ဆင္းရဲတဲ့သူေတြ ကိုယ္ပုိင္ကားစီးနုိင္တဲ့ နုိင္ငံမဟုတ္ဘူး။ လူခ်မ္းသာေတြပါ အသုံးျပဳနုိင္တဲ့ အမ်ားသုံးပုိ႔ေဆာင္ေရး စနစ္ ရွိတဲ့နုိင္ငံ ျဖစ္တယ္”တဲ့။

ဒီ Post ကုိ Like လုပ္သူ နွစ္ေသာင္းနွစ္ေထာင္ ေက်ာ္၊ Share သူ သုံးေထာင့္ငါးရာ ေက်ာ္ ရွိၿပီး Comment ေရးသူ သုံးရာ နီးပါးရွိပါတယ္။ ျမန္မာနုိုင္ငံသားေတြ ရဲ့ခံစားခ်က္နဲ႔ ဒီ Post အေတာ့္ကုိ ကြက္တိျဖစ္ေနပုံ ရပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ဒီ Post ကုိ သူကုိယ္တုိင္ထြင္ ေျပာတာမဟုတ္ဘဲ ကုိလံဘီယာနုိင္ငံ ဘုိဂုိတာၿမိဳ႕ေတာ္၀န္က ေျပာတယ္လုိ႔ မူရင္းအဆုိကုိပါ ေဟာဒီလုိ တဲြေဖာ္ျပထားပါတယ္။
A developed country is not a place where the poor have cars. It’s where the rich use public transportation.” – Gustavo Petro, Mayor of Bogotá.

ကုိလံဘီယာ ဆုိတာ ျမန္မာနုိင္ငံလုိပဲ လက္နက္ကုိင္ ပဋိပကၡၾကားကေန ႐ုန္းထြက္ေနရဆဲ နုိင္ငံတခုပါ။ ဒီစကားကို ေျပာတဲ့ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ ကုိယ္တုိင္ သူပုန္ဘ၀ကေန နုိင္ငံေရးသမား ျဖစ္လာသူလုိ႔ သိရပါတယ္။ ဆုိေတာ့ ျမန္မာနုိင္ငံက နုိင္ငံေရးသမားေတြ၊ ကားပါမစ္ယူေနၾကတဲ့ သူပုန္ဘ၀ကေန နုိင္ငံေရးသမားျဖစ္ဖုိ႔ျပင္ေနသူေတြ၊ စစ္ဗုိလ္ဘ၀ကေန ၀န္ႀကီး ျဖစ္လာသူေတြ၊ ဘာေၾကာင့္ သူ႔လုိ မစဥ္းစားျဖစ္တာလဲ။

တနည္းအားျဖင္ ေျပာမယ္ဆုိရင္ေတာ့ နုိင္ငံျခားကေန ဇိမ္ခံကားေတြခ်ည္း တင္သြင္းမေနဘဲ ဘတ္စ္ကားေတြပါ တင္သြင္းဖုိ႔၊ ဓတ္ ရထားေတြပါ တင္သြင္းဖုိ႔ လုိေနပါတယ္။

ထပ္ျဖည့္ေျပာရမယ္ ဆုိရင္ေတာ့ ေငြရွိရင္ လူတုိင္း၀ယ္နုိင္တဲ့ ႐ုပ္၀တၱဳ ပစၥည္းေတြခ်ည္း တင္သြင္းမေနဘဲ ဘုိဂုိတာၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ စဥ္းစားသလုိမ်ဳိး စြမ္းရည္ရွိတဲ့ ေတြးေခၚ စဥ္းစားပုံေတြကုိပါ ျမန္မာနုိင္ငံဆီ တင္သြင္းဖုိ႔လုိေနၿပီလုိ႔ ထင္မိပါတယ္။     ။

ကေလး လုပ္သားေတြကို စာသင္ခန္း ျပန္ပို႔ပါ

သူ႔အေတြး သူ႔အျမင္

 

ကေလး လုပ္သားေတြကို စာသင္ခန္း ျပန္ပို႔ပါ
ကေလးစားပြဲထိုးမ်ားကို ရန္ကုန္ႏွင့္ အျခားျမိဳ႕ၾကီးမ်ားတြင္ ျမင္ေတြ႕ႏိုင္သည္ (ဓာတ္ပံု – Bangkoko Post)

တယ္လီေနာကုမၸဏီက ႏုိင္ငံတြင္း ကြန္ရက္တည္ေဆာက္မႈ လုပ္ငန္းခြင္ ၃ ခုမွာ ကေလး လုပ္အားအသံုးျပဳတာေတြ႔ခဲ့ရတယ္လို႔ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိလာခဲ့ပါတယ္။ တယ္လီေနာကုမၸဏီက တာဝါတိုင္ေတြ စိုက္ရာမွာ သူနဲ႔ တြဲဖက္လုပ္တဲ့ ျမန္မာကုမၸဏီေတြအေနနဲ႔ အသက္ ၁၅ ႏွစ္ ေအာက္ ကေလးေတြကို အလုပ္မခုိင္းေစဖုိ႔ ေမတၱာရပ္ခံထားေပမယ့္ အခု လုိ ကေလးလုပ္သားအသံုးျပဳမႈ ရွိတာကို ေတြ႔ခဲ့ရတာလုိ႔ ဆုိတယ္။
အဲဒီသတင္းဖတ္မိေတာ့ ျမန္မာျပည္အလည္ေရာက္ခဲ့တုန္းက ေတြ႕ျမင္မိတဲ့ ကေလးအလုပ္သမားေတြကို ျပန္သတိရမိတယ္။

အမိေျမနဲ႔ ၂၅ နွစ္တာေ၀းကြာေနရသူ ေက်ာင္းသားေဟာင္းအေတာ္မ်ားမ်ား ရန္ကုန္ျမိဳ႕ဆီျပန္ေရာက္တဲ့အခါ ပထမဆုံးသြားတဲ့ေနရာက ေရႊတိဂံုေစတီျဖစ္ျပီး ဒုတိယ ေနရာကေတာ့ အင္းယားကန္ေစာင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ အင္းယားကန္ေစာင္းက စားေသာက္ဆုိင္တန္းမွာ ကေလးစားပဲြထုိးေတြ ေတြ႕ရေတာ့ ျပည္ပမွာ လူ႕အခြင့္အေရးနဲ႕ ၾကီးျပင္းခဲ့ရသူေတြအတြက္ အၾကီးအက်ယ္ အံ့အားသင့္ ေၾကကြဲတုန္လႈပ္မိတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အသက္ ၁၈ နွစ္မျပည့္ေသးတဲ့ လူငယ္ေတြပါ။ ”အသက္ ဘယ္ေလာက္ရွိျပီလဲ၊ ေက်ာင္းမေနၾကဘူးလား” ဆုိျပီး ေမးၾကည့္ေတာ့ သူတုိ႔က သိပ္ေျဖခ်င္ပုံမရပါ။

စာေရးသူသည္ ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္တြင္ အေျခစိုက္ေသာ ေက်ာင္းသား လက္နက္ကိုင္ ABSDF အဖြဲ႕ဝင္ေဟာင္း ျဖစ္ျပီး DVB ၏ သတင္းေထာက္ ေဟာင္းလည္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ေနာ္ေဝႏိုင္ငံတြင္ ေနထိုင္လ်က္ ရွိသည္
တရက္မွာေတာ့ တာေမြအ၀ုိင္းအနီးက နာမည္ၾကီးလက္ဖက္ရည္ဆုိင္မွာ သြားထုိင္ရင္းနဲ႔ စားပဲြထုိး လူငယ္ေတြနဲ႔ စကားေျပာျဖစ္ပါတယ္။ အသက္ ၁၈ နွစ္မျပည့္ေသးတဲ့ လူငယ္စားပဲြထုိးခ်ည္း ၁၀ ေယာက္ေလာက္ ရွိမယ္ ထင္ပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ အညာေဒသကျဖစ္ျပီး ဒီဆုိင္မွာ အလုပ္ရဖုိ႔အေရး အေတာ္ၾကိဳးစားခဲ့ရတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ေက်ာင္းမေနၾကဘူးလားဆုိျပီးေမးေတာ့ မူလတန္းေတာ့ ေအာင္ျပီးျပီ၊ အလယ္တန္းေတာ့ တ၀က္တပ်က္နဲ႔ ထြက္လာရတယ္လုိ႔ တဦးကေျပာပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ဒီလူငယ္ေလးရဲ့ သခ်ာၤစြမ္းရည္ကေတာ့ လက္ဖ်ားခါေလာက္ပါတယ္။
ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ ရန္ကုန္က လဖက္ရည္ဆုိင္နဲ႔ စားေသာက္ဆုိင္အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ စားပဲြနံပတ္ ေတြ၊ bill နံပတ္ေတြ၊ bill ေတြေရးေလ့မရွိပါ။ လက္ဖက္ရည္တခြက္က ဘယ္ေလာက္၊ မုန္႔တခုက ဘယ္မွ်၊ ၾကက္သားဟင္းတခြက္က ဘယ္ပုံ၊ ေဆးလိပ္တဗူးက ဘယ္ေရြ ႔ စသျဖင့္ တခါတည္း စားပဲြ ထုိးပါးစပ္ကေန တန္းေျပာျပိး ေပါင္းသြားလုိက္တာမ်ား ဂဏန္းေပါင္းစက္ရွိမွ အလုပ္လုပ္တတ္တဲ့ အ ေနာက္တုိင္းသားေတြ အေလးျပဳေလာက္ပါတယ္။

ဒါက ရန္ကုန္မွာေတြ႔ရတဲ့ ေက်ာင္းဆက္တက္ခြင့္မရတဲ့ ၁၈ နွစ္ေအာက္ လူငယ္အလုပ္သမားေလး ေတြရဲ့ အေျခေနပါ။ ပုဂံနဲ႔ အင္းေလးဖက္မွာေတြ႔ရတဲ့ လူငယ္အလုပ္သမားေတြက်ေတာ့ ရန္ကုန္နဲ႔ မတူ ျပန္ဘူး။ ဘာျဖစ္ျဖစ္ ရန္ကုန္က စားေသာက္ဆုိင္ေတြမွာ စားပဲြထုိးလုပ္တာဟာ တရား၀င္လုပ္သား တပုိင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ သူတုိ႔မွာ လစာရပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ဒီ ပုဂံက ေရႊစည္းခုံေစတီ ေဘးမွာေတြ႔ရတဲ့ အေပ်ာ္တန္းဧည့္လမ္းညႊန္ ကေလးငယ္ေတြက ေတာ့ လစာရွိပုံမရ။ တရား၀င္ လမ္းညႊန္ေတြျဖစ္လာေအာင္လဲ ဘယ္သူကမွ ေျမေတာင္ေျမာက္ေပး မဲ့ ပုံမရွိပါ။ ထူးျခားတာကေတာ့ ရန္ကုန္စားေသာက္ဆုိင္တန္းက ကေလးစားပဲြထုိးေတြ သခ်ာၤတြက္ ကြ်မ္းသလုိ ပုဂံကဧည့္လမ္းညႊန္ကေလးေတြကလည္း အဂၤလိပ္စကားေျပာ ကြၽမ္းပါတယ္။ ဘုရားရာဇ၀င္ တခုလုံးကို အာဂုံေဆာင္ထားနုိင္တာပါ။ တခ်ဳိ႔ကေလးေတြဆုိရင္ အဂၤလိပ္လုိအျပင္ ျပင္သစ္၊ ဂ်ပန္၊ ထုိင္းဘာသာေတြေတာင္ အေတာ္အတန္ ေျပာတတ္ေနတာကုိေတြ႔မိေတာ့ မခ်ီးက်ဳးပဲ မေနနုိင္ပါ။

ခက္တာက ဒီကေလးေတြ ဒီေလာက္ေတာ္ေနေပမယ့္ သူတို႔ကုိ ဘယ္သူကမွ အသိမွတ္ျပဳထားတာ မရွိ။ ဧည့္သည္တဦးအတြက္ လမ္းညႊန္မႈေပးရင္ ဘယ္ေလာက္ေပးရမယ္ဆုိတဲ့ အခေၾကးေငြ သတ္မွတ္ခ်က္လည္း မရွိပါ။ ေစတနာရွိသေလာက္သာ ေပးထားခဲ့ေပေတာ့။ ”နွစ္ေထာင္ေလာက္ေတာ့ ေပးပါ ဦးရယ္။ ဒီက ရတဲ့ေငြနဲ႔ မိဘနွစ္ပါးကိုလုပ္ေကြ်းေနရတာပါ” လုိ႔ဆုိေတာ့ က်ေနာ့္စိတ္ထဲ အေတာ္မေကာင္း ျဖစ္သြားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႕လုိေတာင္းေနသူေတြက တဒါဇင္မကရွိတယ္။

ပုဂံျပိးရင္ ကမၻာလွည့္ခရီးသည္ ဒုတိယ အမ်ားဆုံးသြားတဲ့ေနရာလုိ႔ နာမည္ၾကီးေနတဲ့ အင္းေလးကန္ဖက္ ေရာက္ေတာ့လည္း အေျခေနက ေနာက္တမ်ဳိး။ ဒီကေလးေတြက ပုဂံဖက္မွာလုိ ဧည့္လမ္းညႊန္မလုပ္ပဲ ပန္း ေရာင္းၾကပါတယ္။ ေဖာင္ေတာ္ဦးေစတီေဘးမွာ ေတြ႔ရတဲ့ ကေလးေတြဆီက ထူးထူးျခားျခား ပညာေရးနဲ႔ဆုိင္တဲ့ ေတာင္းဆုိသံတခုကုိၾကားရေတာ့ အေတာ္အံၾသသြားပါတယ္။
”ဦးေလး၊ ဦးေလးက ပန္းမ၀ယ္ရင္လည္း သမီးေက်ာင္းစာအုပ္ဖုိးအတြက္ တေထာင္ေလာက္ ေပးခဲ့ေလ” လုိ႔ ပန္းသည္ကေလးမတဦးက ေျပာပါတယ္။ ဧည့္သည္က ၀ယ္ခ်င္မွန္းမသိ၊ မ၀ယ္ခ်င္မွန္းမသိ လမ္းပိတ္ျပီး နင္းကန္ေရာင္းေနလို႔ စိတ္ညစ္ျပီး ထြက္ေျပးလာတဲ့ က်ေနာ္ ေတြေ၀သြားပါတယ္။

လွဴလုိက္ရင္ ေကာင္းမလားေပါ့။ ဒါေပမယ့္ စိတ္ထဲမွာေတာ့ ဒါေတြဟာ အစိုးရက ေျဖရွင္းေပးရမယ့္ ကိစၥပဲ။ ၂ ေထာင္ေပးလုိက္ရံုနဲ႔ ေျပလည္သြားမယ့္ကိစၥမွ မဟုတ္ပဲ။ ျပီးေတာ့ သူ႔ကုိ နွစ္ေထာင္ေပးရင္ က်န္တဲ့လူေတြလည္း နွစ္ေထာင္စီ က်ေနာ္ ထပ္ေပးသင့္သလား။

အဲဒီလုိ ရန္ကုန္စားေသာက္ဆုိင္တန္းကေန ပုဂံ-အင္းေလး ဘုရားေစာင္းတန္းက ပန္းသည္ ေလးေတြအထိ ပုံစံအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ဘ၀ကုိ ရုန္းကန္ေနရရွာတဲ့ အသက္ ၁၈ နွစ္မျပည့္ေသးပဲ လုပ္ငန္းခြင္ထဲ ၀င္ေနရသူေတြ ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ားရွိေနေလမလဲ။ ဘယ္သူကမွ စာရင္းဇယားလုပ္မထားေတာ့ အတိအက် မသိနုိင္ပါ။

ဒါေပမယ့္ တနုိင္ငံလုံးရွိ လဖက္ရည္ဆုိင္ေတြ၊ ေစတီပုထိိုးေတြ၊ မီးရထားဘူတာရံု ေတြ၊ အေ၀းေျပးကားဂိတ္ေတြမွာ အလုပ္လုပ္ေနရတဲ့ ကေလးေတြကုိ ေပါင္းလုိက္ရင္ အေရအတြက္ သိန္းခ်ီရွိမယ္လို႔ ခန္႕မွန္းနုိင္ပါတယ္။

သူတုိ႔အတြက္ ဘာလုပ္ေပးႏိုင္သလဲ။ ဘယ္လုိလုပ္ေပးႏိုင္သလဲ။ အင္း… ဒီ ေမးခြန္းကို ေမးရတာကလဲ ခပ္လန္႔လန္႔။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ ”ဒီကေလးေတြ ဒီလုိပဲ တသက္လုံးေန လာတာ အဆန္းလုပ္လို႔၊ မင္းက နုိင္ငံျခားကေနျပန္လာမွ ကိန္းၾကီးခန္းၾကီးနဲ႔ ေလွ်ာက္ေျပာေနတယ္” ဆုိျပီး အေျပာခံရေလ့ရွိလို႔ျဖစ္ပါတယ္။
သတိမမူ ဂူ မျမင္ဆုိတဲ့အတုိင္း အမွားအယြင္းၾကားမွာ ေန႕စဥ္ေနထုိင္ရွင္သန္ေနသူေတြအဖို႔ ဒီဟာကုိ အမွားအယြင္းတခုအျဖစ္ ျမင္ခ်င္မွျမင္မိပါလိမ့္မယ္။ ဒါဟာ သူေမြးလာကတည္းက ေန႔စဥ္ျမင္ေနရတဲ့ ျမင္ကြင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒါကို အမွားအယြင္းတခု၊ အားနည္းခ်က္တခု၊ ျပဳျပင္ဖုိ႔ လုိေနတဲ့အခ်က္တခုအ ျဖစ္ ျမင္မိဖုိ႔မလြယ္ပါ။ ဒါေပမယ့္ ကေလးသူငယ္ အခြင့္အေရးေတြကို အေလးထားတဲ့ႏိုင္ငံက လာတဲ့သူေတြက ေတာ့ ဒါဟာ စနစ္တခုရဲ့ မွားယြင္းခ်က္၊ အားနည္းခ်က္အျဖစ္ ခ်က္ခ်င္းျမင္ေလ့ရွိပါတယ္။

ဒီလုိေက်ာင္းေနခြင့္မရတဲ့ ကေလးငယ္ေတြအတြက္ ရန္ကုန္ NGO တခုက ေရႊ႔ေျပာင္းေက်ာင္းတခုကို ထူ ေထာင္ျပီး ကေလးစားပြဲထုိးေတြကို သူတုိ႔ဆုိင္ေတြအထိသြားျပီး စာသင္ေပးတယ္လုိ႔ သတင္းၾကားရပါတယ္။ ဒါဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့အစီစဥ္ျဖစ္ေပမယ့္ အျမစ္ျပတ္ ကုထုံး မဟုတ္ပါ။

ဒါျဖင့္ အျမစ္ျပတ္ကုထုံးက ဘာလဲ။ အစိုးရဖက္ကေန ကေလးလုပ္သားမခုိင္းဘူးဆုိတဲ့ နုိင္ငံတကာ စာခ်ဳပ္စာတန္း ေတြကိုလက္မွတ္ထုိးျပီး ဒီကေလးေတြ ေက်ာင္းေနနုိင္ေအာင္ အမ်ဳိးသားစီမံကိန္းခ်ကာ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔လုိေနပါတယ္။ ျပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၃ ခုနွစ္ေနွာင္းပုိင္းက ထြက္ေပၚလာတဲ့သတင္းေတြ အရဆုိ ရင္ေတာ့ ILO  ျပ႒ာန္းခ်က္ ၁၈၂ ကုိ ျမန္မာအစိုးရဖက္က လက္မွတ္ထုိးလုိက္ေပမယ့္ အနည္းဆံုး အသက္သတ္မွတ္ခ်က္ဆုိင္ရာ ILO ျပ႒ာန္းခ်က္ ၁၃၈ ကိုေတာ့ လက္မွတ္ေရးထုိးထားျခင္းမရွိေသးပါဘူး။
အဲဒီလို လက္မွတ္ေရးထုိးထားတယ္ဆုိတာကုိ အလုပ္ရွင္ေတြ၊ ကေလးေတြနဲ႔ ကေလးမိဘေတြ သိရွိၾကပါရဲ့လား။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ နွစ္ေက်ာ္က ၾကံဳဖူးတဲ့ ထုိင္းနုိင္ငံ မဟာခ်ဳိင္ေဒသက ျမန္မာကေလးလုပ္သားေတြ ကယ္တင္ေရးစီမံကိန္းတခုကို သြားသတိရမိပါတယ္။ အသက္ မျပည့္ေသးတဲ့ ကေလးေတြကို မဟာခ်ဳိင္ ပုဇြန္စက္ရံုမွာခုိင္းေစေနတယ္ဆုိျပီး သတင္းရတဲ့အတြက္ NGO တခုနဲ႔အတူ က်ေနာ္ သတင္းယူဖုိ႔ လုိက္သြား ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ကိုျမင္ေတာ့ ထုိင္းအလုပ္ရွင္က မၾကိဳက္ပါ။ အလုပ္ရံုထဲ ၀င္ၾကည့္လုိ႔ရတယ္။ ဓာတ္ပုံရုိက္ခြင့္၊ ေမးျမန္းခြင့္ေတာ့ မေပးနုိင္ဘူးလုိ႔ေျပာပါတယ္။ ၀င္ၾကည့္ေတာ့ အသက္ ၁၄-၁၅ ၀န္းက်င္ လူ ငယ္ေတြအမ်ားၾကီး။

အဲဒါေတြကုိ က်ေနာ္တုိ႔က သတင္းျပန္လုပ္ေတာ့ အလုပ္ရွင္ဖက္က စိတ္ဆုိးတဲ့အျပင္ အလုပ္သမားေတြကပါ စိတ္ဆုိးတာခံရေတာ့ က်ေနာ္ အေတာ္အံ့ၾသသြားပါတယ္။ ”ဒီကေလးေတြက ဒီမွာအလုပ္ မလုပ္ရင္ ဘယ္မွာ သြားလုပ္ရမလဲ။ ခင္ဗ်ားတုိ႔ ထမင္းေကြ်းထားမွာလား” လုိ႔ ကေလးမိဘ အလုပ္သမားေတြက ျပန္ေျပာပါတယ္။

ဆုိလုိတာကေတာ့ ဥေပဒအတုိင္း သြားလုပ္ရံုနဲ႔မျပီး။ ဒီကေလးေတြကို အလုပ္ခြင္ထဲကေန ျပန္ထုတ္ခ်င္တယ္ဆုိရင္ သူတုိ႔ကုိ ေက်ာင္းထားေပးနုိင္ဖုိ႔ွ၊ အနည္းဆုံးအားျဖင့္ သူတုိ႔ရဲ့ စား၀တ္ေနေရးကုိ တာ၀န္ယူနုိင္ဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ဘာမွ တာ၀န္မယူနုိင္ပဲနဲ႔ ”မင္းအသက္မျပည့္ေသးလုိ႔ အလုပ္ခြင္ထဲ မ၀င္ပါနဲ႔” ဆုိျပီး ဥပေဒတခုတည္းနဲ႔ သြားတားရင္ ထမင္းမငတ္ေအာင္ ရွာစားေနသူရဲ့ ထမင္းလုတ္ကို ပုတ္ခ်တာနဲ႕ တူပါမယ္။  ဒီအတြက္ အစိုးရမွာ ဘယ္လုိ စီမံကိန္းရွိသလဲ။ NGO ေတြနဲ႕ မလံုေလာက္ပါ။

အင္းယားကန္ေဘး စားေသာက္ဆုိင္က စားပဲြထုိးကေလးေတြ၊ ပုဂံေရႊစည္းခုံေစတီနဲ႔ အင္းေလး ေဖါင္ ေတာ္ဦးေစတီက ကေလးဧည့္လမ္းညႊန္ေတြ၊ ကေလးပန္းသည္ေလးေတြ ေက်ာင္းစာသင္ခန္းထဲ ျပန္ေရာက္နုိင္ဖို႕အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ ၀ုိင္းအေျဖရွာဖို႔ ေျဖရွင္းဖို႕ အျမန္လုိေနျပီျဖစ္ပါတယ္။

Thursday, August 21, 2014

ေတာ္လွန္ေရးသတင္းသမားတဦးရဲ့ ဒုိင္ယာရီ (၂၄)

ဘိလပ္သြား DVB သတင္းသမားမ်ား

အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဘက္က ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ ဒီလုိအျငင္းပြားလုိ႔ေကာင္းတုန္း ၂၀၀၂ ခုနွစ္ ေမလလယ္ေလာက္မွာ ၿဗိတိန္နုိင္ငံ ေ၀လျပည္နယ္ ကားဒစ္တကၠသိုလ္မွာ ဖြင့္လွစ္တဲ့ (Broadcast Journalism) အသံလႊင့္ သတင္းပညာ သင္တန္းတက္ဖုိ႔ က်ေနာ္နဲ႔မခင္နွင္းထက္တုိ႔ ခရီးထြက္လာပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ထိ ျမန္မာ စာအုပ္အတု ကိုင္ေနရဆဲျဖစ္ေပမယ့္ ဥေရာပေလဆိပ္ေတြမွာေတာ့ ထုိင္ေလဆိပ္မွာလုိ စစ္တာ၊ ရစ္ တာ သိပ္မရွိပါ။ လန္ဒန္ေလဆိပ္ေရာက္ေတာ့ ငယ္ငယ္တုန္းက ေက်ာင္းမွာသင္ဖူးတဲ့ ''ဘိလပ္ျပန္ ေမာင္ေသာင္းေဘ'' ကုိ သြားသတိရမိပါတယ္။ ''ေရခ်မ္းခ်မ္း တခြက္ေလာက္ေပးပါ'' လုိ႔ ကုိယ့္ဘာသာ ေျပာရင္း ျပံဳးမိပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘိလပ္ေရက ေနာ္ေ၀းေရေလာက္ ဘယ္ေအးပါ့မလဲ။

(က်ေနာ္တုိ႔ငယ္စဥ္ကေန အခုခ်ိန္ထိ အသုံးမ်ားေနဆဲ ေနရွယ္နယ္ေရဒီယုိ)

ေလယာဥ္ကြင္းကေန ကားဒစ္ၿမိဳ႕ဆီ တုိက္ရုိက္မသြားေသးဘဲ DVB အယ္ဒီတာေဟာင္း (အဲဒီအခ်ိန္ထိ အပတ္စဥ္က႑တခုျဖစ္တဲ့ စာအုပ္စဥ္အစီစဥ္ကုိ DVB အတြက္ ပုံမွန္ပို႔ေနဆဲလုိ႔ထင္ပါတယ္) ေဒါက္ တာေအာင္ခင္ရဲ့ အိမ္ဆီသြားပါတယ္။ သူ႔အိမ္က နွစ္ထပ္အိမ္ျဖစ္ျပီး အိမ္ေနာက္ေဖးမွာ စုိက္ခင္းေသး ေသးေလးလည္း ရွိပါတယ္။ သူဟာ စာအလြန္ဖတ္၊ အလုပ္အေတာ္လုပ္သူျဖစ္ေပမယ့္ အားကစားကုိ လည္း မပ်က္မကြက္လုပ္ပုံရပါတယ္။ ေရခ်ဳိးခန္းေဘးက အခန္းတခုမွာ အေျပး သုိ႔မဟုတ္ လမ္း ေလွ်ာက္ေလ့က်င့္တဲ့စက္ (Running Machine) ကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ အားကစားသမားျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့ က် ေနာ္လည္း ဒီစက္ကုိျမင္မွ ကုိယ္လည္း အားကစားျပန္လုပ္ဦးမွလုိ႔ စဥ္းစားမိပါတယ္။

ညေနပုိင္းမွာေတာ့ စကား၀ုိင္းဖြဲ႔ရင္း DVB မွာ သူ တာ၀န္ ထမ္းစဥ္က အေတြ႔အၾကံဳေတြ၊ လက္ရွိ DVB ရဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ သတင္းထုတ္လုပ္မႈနဲ႔ အနာဂတ္အလားလာေတြအေပၚ သူ႔့အျမင္ကို ေဒါက္တာ ေအာင္ ခင္က အေတာ္ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာခဲ့ပါတယ္။ အဓိက အခ်က္ကေတာ့ DVB ရဲ့ လက္ရွိအုပ္ခ်ဳပ္ေနမႈ ပုံစံကို သူ အားမရဘူးလုိ႔ က်ေနာ္နားလည္မိပါတယ္။

ေနာက္တေန႔မနက္လား၊ ဒါမွမဟုတ္ ကားဒစ္ကေန ျပန္လာလည္ခ်ိန္မွာလားမသိပါ။ BBC အသံလႊင့္ ဌာနဆီ က်ေနာ္တို႔ေရာက္သြားပါတယ္။ လန္ဒန္ကိုေရာက္စဥ္ မျဖစ္မေနသြားမယ့္အထဲမွာ ၈ ေလးလုံး ကာလတုန္းက အရမ္းနာမည္ႀကီးခဲ့တဲ့၊ ငယ္စဥ္ကတည္းကေန အခုခ်ိန္ထိ ေန႔စဥ္နီးပါး မပ်က္မကြက္ နားေထာင္ခဲ့တဲ့ BBC ျမန္မာပုိင္းအစီစဥ္ရံုးက ထိပ္ဆုံးမွာပါ ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ေဒၚတင္ထားေဆြက ဌာနမွဴးျဖစ္ေနၿပီလုိ႔ ထင္ပါတယ္။ သူအပါ၀င္ ထုိင္းမွာ တာ၀န္ထမ္းစဥ္က သိခဲ့သူေတြကေတာ့ ကုိ ေက်ာ္ဇံသာ၊ ကိုမင္းထက္နဲ႔ ကိုကိုေအာင္တုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။

ေနမ၀င္အင္ပါယာကုိ ထူေထာင္ခဲ့သူ ၿဗိတိသွ်ေတြရဲ့ သတင္းဌာနႀကီးဆုိေတာ့ DVB နဲ႔ ဘယ္လုိမွ နႈိင္း ယွဥ္လုိ႔မရ။ BBC တံဆိပ္ကပ္ထားတဲ့ Bush House အေဆာက္ဦၾကီးက ခန္႔ျငားလွပါတယ္။  အထပ္ ေပါင္းမ်ားစြာ၊ အခန္းေပါင္းမ်ားစြာရွိတဲ့ ဒီရံုးခန္းႀကီးကေန နုိင္ငံတကာဆီ ၂၄ နာရီအသံလႊင့္ေနၿပီး ျမန္မာဌာနဆုိတာ အဲဒီဌာနမ်ားစြာထဲက တခုမွ်သာ။ ဒါေပမယ့္ တခုခ်င္းနႈိင္းယွဥ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ DVB ရံုးခန္းက ျမန္မာဌာနရံုးခန္းထက္ေတာ့ ပိုက်ယ္ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔မွာက ရံုးခန္းနဲ႔ စတူဒီယုိက နီးနီးေလး။ အသံလႊင့္ခါနီးမွ စတူဒီယုိထဲ၀င္သြားရံုပဲ။ ဒါေပမယ့္ ဒီမွာက နုိင္ငံတကာ သတင္းဌာနၾကီး ဆုိေတာ့ ရံုးခန္းေတြက စတူဒီယုိေတြနဲ႔သီးျခားစီ၊ ဟုိအေ၀းၾကီး တထပ္စီမွာ။

ျပီးေတာ့ အင္ဂ်င္နီယာ (စက္ဆရာ) က အေနာက္တုိင္းသားဆုိေတာ့ ျမန္မာလုိတင္ထားတဲ့ အသံေတြ ကို နားမလည္။ ၁-၂- ၃- ၄ စီထားတဲ့အတုိင္း အသံဖြိဳင္ေတြကုိ တန္းစီဖြင့္မွာျဖစ္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ DVB မွာလုိ ခလုတ္မွားနွိပ္မိရင္ ေအာ္ေျပာျပီးခ်က္ခ်င္း ျပန္ျပင္ဖုိ႔မလြယ္ပါ။ ဒီေတာ့ တာ၀န္က် အယ္ဒီတာက အျပင္မွာ အခ်ိန္ျပည့္ေစာင့္ေပးေနရပါတယ္။ စတူဒီယုိထဲမွာလည္း သတင္းဖတ္သူက ၄ ဦးေတာင္ရွိမလားပဲ။ က်ေနာ္တို႔ DVB မွာက အဲဒီအခ်ိန္ထိ အသံလႊင့္၀န္ထမ္းအားလုံးေပါင္းမွ ၅ ဦး ထက္မပုိပါ။ အဲဒီ ၅ ဦးက ညပုိင္းေရာ၊ မနက္ပုိင္းကုိပါ တာ၀န္ယူထုတ္လုပ္ေပးေနရတယ္ဆုိေတာ့ BBC ကလူေတြ အံ့ၾသေနၾကေလရဲ့။


ေ၀လျပည္ေရာက္ နုိင္ငံတကာ သတင္းေထာက္မ်ား

လန္ဒန္မွာ ၃ ရက္ေလာက္ၾကာၿပီးတဲ့ေနာက္ ေ၀လျပည္နယ္ၿမိဳ့ေတာ္ ကားဒစ္ၿမိဳ့ဆီ က်ေနာ္တို႔ေရာက္ လာပါတယ္။ ကားဒစ္တကၠသုိလ္မွာ တက္တယ္ဆုိေပမယ့္ တကယ္ေတာ့ ေႏြရာသီတကၠသိုလ္ပိတ္ ထားခ်ိန္မွာ ရက္တုိအထူးသင္တန္းတက္ရတဲ့သေဘာပါ။ တကၠသိုလ္နဲ႔ ေက်ာင္းသားအေဆာင္ေတြက တမုိင္ေလာက္ေ၀းျပီး မိနစ္ ၃၀ မက လမ္းေလွ်ာက္သြားရပါတယ္။

(၂၀၀၂ ခနွစ္ကေတြ႔ရတဲ့ DVB သတင္းေထာက္မ်ားအပါ၀င္ အသံလႊင့္သတင္းပညာ သင္တန္းသားမ်ား)

ေမာ္လၿမိဳင္တကၠသိုလ္က အေဆာင္ေတြေလာက္မွာသာေနခဲ့ဖူးသူတဦးအတြက္ေတာ့ ဒီေက်ာင္းက အေဆာင္က အေတာ္သားနားေနပါတယ္။ ၄ ထပ္တုိက္အေဆာင္မွာ တေယာက္အိပ္ခန္း ၄ ခန္းစီပါတဲ့ အခန္း ၄ ခန္းနဲ႔ မီးဖုိေခ်ာင္တခုကို အခန္းႀကီးတခုစီအျဖစ္ ကန္႔ေပးထားပါတယ္။ တေယာက္အိပ္ခန္းထဲ မွာေတာ့ ကုတင္တလုံး၊ စာၾကည့္စားပဲြတလုံးနဲ႔ ေရခ်ဳိးခန္းနဲ႔ အိမ္သာပါ ပါတဲ့အတြက္ ဟုိတယ္အခန္း လုိျဖစ္ေနပါတယ္။ ျမန္မာနုိင္ငံက တကၠသိုလ္ေတြမွာလည္း အခုေနာက္ပုိင္း ဒီလုိအခန္းေတြရွိေနၿပီလား ေတာ့မေျပာတတ္ပါ။

၃ လတာ အထူးသင္တန္းကိုတက္ဖို႔ ေရာက္လာသူေတြထဲမွာေတာ့ ဥေရာပ၊ အေမရိကားနဲ႔ သတင္း လြတ္လပ္ခြင့္ရွိၿပီးသားနုိင္ငံေတြက သတင္းေထာက္ေတြမပါပါ။ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ မရွိေသးတဲ့ အာ ဖရိက၊ အေရွ႕အလယ္ပုိင္းနဲ႔ အာရွကလူေတြခ်ည္းျဖစ္ပါတယ္။ Broadcast Journalism အသံလႊင့္ မီဒီယာနဲ႔ Print Journalism ပုံနွိပ္မီဒီယာ လုိ႔ ၂ ပုိင္းခြဲထားၿပီး အဲဒီကာလက Online Media က်ယ္ က်ယ္ျပန္႔ ျပန္႔မရွိေသးပါ။

က်ေနာ္တုိ႔တက္ရတဲ့ Broadcast Journalism ထဲက ေရဒီယုိသင္တန္းသားေတြကုိ ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ျမန္မာ ၂ ဦး၊ တိဘက္တဦး၊ ဆုိက္ပရပ္တဦး၊ မာလာ၀ီ ၂ ဦး၊ ဆီနီေဂါတဦး၊ ဆီလာလီယြန္းတဦးနဲ႔ ယူဂန္ဒါကတဦး အပါ၀င္ ၉ ဦးျဖစ္ပါတယ္။ ရုပ္-သံဘက္မွာေတာ့ အိႏိၵယကလူေတြအေတာ္မ်ားပါ တယ္။ သင္တန္းသား ၁၁ ဦးမွာ အိႏၵိယက ၈ ဦးပါ၀င္ပါတယ္။ က်န္ ၃ ဦးထဲမွာေတာ့ ဖိလစ္ပုိင္တဦး၊ ေဂ်ာ္ဒန္ တဦးနဲ႔ က်ဳးဘားတဦးပါ၀င္ပါတယ္။ Print Journalism ဘက္မွာေတာ့ ၈ ဦးသာရွိၿပီး မေလး ရွား၊ ပါပူး ၀ါးနယူးဂီနီ၊ ဘာရိန္း၊ ဆုိက္ပရပ္၊ ဘုိင္ရာရု၊ ဇင္ဘာေဘြ၊ မာလာ၀ီနဲ႔ ယူဂန္ဒါမွ တဦးစီပါ ၀င္ ပါတယ္။

ဒီသင္တန္းဆီ ေရာက္လာသူအေတာ္မ်ားမ်ားဟာ သက္ဆုိင္ရာ နုိင္ငံအသီးသီးရွိ British Council မွာ ၀င္ခြင့္စာေမးပဲြေအာင္ၿပီးမွ စေကာလားရွစ္ပုံစံမ်ဳိးနဲ႔ ေရာက္သူေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဥေရာပအေျခစုိက္ က် ေနာ္တုိ႔ DVB ကုိ အထူးႁခြင္းခ်က္အေနနဲ႔ နွစ္စဥ္ တဦးကေန နွစ္ဦးအထိ ၀င္ခြင့္ေပးထားပါတယ္။ က် ေနာ္မွတ္မိသေလာက္ဆုိရင္ ျမန္မာနုိင္ငံတြင္းမွ ဆရာေက်ာ္ရင္ျမင့္၊ ဆရာ၀ီလွ်ံ၊ ဆရာေမာင္သစ္ဆင္း တုိ႔လည္း က်ေနာ္တုိ႔မတက္ခင္ကတည္းက ဒီသင္တန္းကုိ တက္ဖူးၾကပါတယ္။


သင္တန္းတက္ေတာ့ ဘာေတြထူးလာသလဲ

Thomson Foundation ကဦးစီးက်င္းပတဲ့ ဒီသင္တန္းမွာ အဓိကတာ၀န္ယူသင္ၾကားသူေတြကေတာ့ BBC က သင္တန္းဆရာေတြျဖစ္ပါတယ္။ Broadcast Journalism (ေရဒီယုိနဲ႔ ရုပ္-သံ) က တခန္း၊ Print Journalism (သတင္းစာ) က တခန္းအျဖစ္ သီးျခားခဲြသင္ပါတယ္။ ေယဘုူယ်ေျပာမယ္ဆုိရင္ ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ DVB မွာ ေန႔စဥ္လုပ္ေနတာနဲ႔ ဒီမွာသင္တာ ဘာမွသိပ္မကြာပါ။ ဒါေပမယ့္ သတင္း က်င့္၀တ္ပုိင္းဆုိင္ရာကိစၥေတြ၊ အသံအရည္ေသြးကိစၥေတြ၊ စတုိရီရွာေဖြဖန္တီးမႈစြမ္းရည္ေတြအတြက္ ေတာ့ စဥ္းစားစရာေတြ အမ်ားႀကီးရလာတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။


အမွန္တုိင္း၀န္ခံရရင္ တကၠသိုလ္ေနာက္ဆုံးနွစ္ ျမန္မာစာေက်ာင္းသားဘ၀ကေန ၁၉၈၈ မွာ ေတာခုိ လာခဲ့တဲ့က်ေနာ္ဟာ အဲဒီေနာက္ပုိင္း ဘာေက်ာင္းမွဆက္မတက္ျဖစ္ပါ။ မတက္ဆုိ ေတာထဲမွာလည္း တက္စရာ ဘာေက်ာင္းမွမရွိပါ။ ဒါေပမယ့္ အဂၤလိပ္စာသင္တန္းအပါ၀င္ ရက္တုိသင္တန္း အနည္းအ က်ဥ္းေတာ့ တက္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိသတင္းပညာနဲ႔ဆုိင္တဲ့ သင္တန္းဆုိလုိ႔ IMMF (Indochina Media Memorial Foundation) ကပုိ႔ခ်တဲ့ သတင္း ၂ ပတ္ၾကာ သင္တန္းတခုသာ ၁၉၉၈ တုန္းက ထုိင္း နုိင္ငံမွာ တက္ဖူးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အခုသင္တန္းဟာ က်ေနာ္ရဲ့သတင္းသမားဘ၀အတြက္ အေတာ္ အေရးပါတယ္လို႔ ဆုိနုိင္ပါတယ္။

သင္တန္းသားေတြ အားလုံးဆုံတဲ့ ပထမ ဆုံးေန႔ မိတ္ဆက္ပဲြမွာ သတင္းပညာကုိ စသင္ေပးလုိက္ပုံ ေလးက ပညာသားပါလွပါတယ္။ သင္္တန္းသား ၂ ဦးစီကုိ အခ်င္းခ်င္းမိတ္ဆက္ခုိင္းျပီး တဦးအ ေၾကာင္းတဦးက ျပန္ရွင္းျပရတဲ့ Presentation, Reporting လုပ္ရတဲ့သင္ခန္းစာပါ။ အေတြ႔အၾကံဳ မရွိတဲ့က်ေနာ္က သင္ခန္းစာလုပ္ခုိင္းမွန္းေတာင္ မသိလုိက္ပါဘူး။ က်ေနာ္နဲ႔စကားေျပာရတဲ့ ပုဂၢဳိလ္က နယူးေဒလီအေျခစိုက္ ဂ်ာမန္တီဗီြအတြက္ တာ၀န္ထမ္းေနသူ။ သူေမးတာကို ေျဖေနရင္းနဲ႔ ကုိယ္ျပန္ ေမးဖုိ႔ေတာင္ အခ်ိန္သိပ္မရလုိက္ပါ။ 

အားလုံးျပီးလုိ႔ Reporting ျပန္လုပ္ေတာ့ သူက ကုိယ့္အေၾကာင္းေျပာသြားလုိက္တာ ၃ မိနစ္စာ ကြက္ တိ ရြန္းရြန္းေ၀လုိ႔၊ ၈ ေလးလုံးအေရးေတာ္ပုံကေန ေတာခုိေက်ာင္းသားဘ၀၊ ေတာထဲက ငွက္ဖ်ားနဲ႔ ဒဏ္ရာရရဲေဘာ္မ်ားအခက္ခဲ၊ AK 47 ကတဖက္၊ မုိက္ကရုိဖုန္းက တဖက္ကုိင္ခဲ့ရတဲ့အေျခေန၊ မုိင္ ၅၀၀၀ ေက်ာ္အေ၀းကေန အသံလႊင့္ေနရတဲ့ဘ၀ စုံလုိ႔ပါပဲ။ က်ေနာ့္အလွည့္က်ေတာ့ ဘာမွတင္ျပ စရာမရွိ။ သူ႔အမည္၊ သူ႔မိသားစုနဲ႔ သူ႔တာ၀န္ေလာက္ကုိသာေျပာနုိင္ျပီး အခ်ိန္က တမိနစ္ေတာင္ မၾကာ လုိက္ပါ။ ဆုိလုိတာကေတာ့ Interview လုပ္နည္းနဲ႔ Reporting လုပ္နည္းကုိ မသိမသာသင္ ေပးလုိက္ တာပါပဲ။

ေနာက္တခု က်ေနာ္ရဲ့အားနည္းခ်က္က နုိင္ငံတကာသုံး အဂၤလိပ္စကားကို ရာႏႈန္းျပည့္နားမလည္ျခင္း ပါ။ ဘန္ေကာက္ထုတ္ Nation သတင္းစာနဲ႔ ဧရာ၀တီ အဂၤလိပ္ပုိင္းအပါ၀င္ သတင္းစာတခ်ဳိ႔မွာ အဂၤ လိပ္ဘာသာနဲ႔ ေဆာင္းပါးေရးေနတဲ့ က်ေနာ္ဟာ ကုိယ္ဘာသာ ဒီေလာက္ညံံ့လိမ့္မယ္လို႔ ထင္မထားခဲ့ ပါ။ စာအုပ္ႀကီးစာအုပ္ငယ္လွန္ၿပီး ေအးေအးေဆးေဆး ေဆာင္းပါးထုိင္ေရးတာနဲ႔ ဒီလုိ လူခ်င္းေတြ႔၊ အျမန္ေျပာ၊ အျမန္နည္းလည္ဖုိ႔ကိစၥ သဘာ၀ခ်င္းမတူတာ။ သတင္းစာသုံးနုိင္ငံေရးစကားလုံးၾကီးၾကီးတြကိုသာ သိျပီး ေနစဥ္ သုံး ေ၀ါဟာရေတြကို မသိတာဟာလည္း အားနည္းခ်က္တခုပါပဲ။

ပထမ ပုိင္းမွာေတာ့ အိႏၵိယဘက္ကလာတဲ့လူေတြ ေျပာတဲ့ အဂၤလိပ္အသံဟာ မပီဘူးဆုိၿပီးေတာင္ က်ေနာ္က ေနာက္လုိက္ပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတုိ႔ေျပာတာကုိ ဆရာေတြက ေကာင္းေကာင္းနား လည္ေနပါတယ္။ ဆုိလုိတာကေတာ့ နုိင္ငံတကာသင္တန္းတက္မယ္ဆုိရင္ ဆရာေတြေျပာသမွ်ကုိ နား လည္နုိင္တဲ့ အဂၤလိပ္စာအဆင့္အတန္းရွိေအာင္ ႀကိဳျပင္ထားဖုိ႔ေတာ့ လိုပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က အဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႔ စံခ်ိန္၀င္ေအာင္ သတင္းဖတ္ျခင္းသင္ခန္းစာပါ။ က်ေနာ္တုိ႔ DVB မွာဆုိရင္ေတာ့ ေဇာ္ဂ်ီ ေဖာင့္ကုိ ၁၁ ဆုိက္နဲ႔ရုိက္ထားတဲ့ A4 တမ်က္နွာကုိ ၂ မိနစ္ခြဲနဲ႔၀င္ ေအာင္ ဖတ္နုိင္ရင္ Standard ဆုိတာမ်ိဳးေပါ့။ အဂၤလိပ္ဘာသာနဲ႔ ေရးထားတဲ့သတင္းကုိ ျမန္မာစာသတင္းဖတ္သလုိမ်ဳိး ဘယ္လုိမွ ျမန္ျမန္နဲ႔မွန္မွန္ Standard ၀င္ေအာင္ မဖတ္နုိင္ခဲ့တဲ့အတြက္ အေတာ္စိတ္ပ်က္ခဲ့ရပါတယ္။

၃ လတာ သင္တန္းၿပီးခါနီးေတာ့ နုိင္ငံတ၀ွမ္းရွိ BBC ေရဒီယုိေတြဆီ လုပ္ငန္းခြင္ေလ့လာေရးဆင္းရပါတယ္။ က်ေနာ္တာ၀န္က်တဲ့ၿမိဳ့က အဂၤလန္အေရွ့ပုိင္းရွိ Suffolk ၿမိဳ့။ BBC ဆုိတာ Short Wave (လႈိင္းတုိ) ေရဒီယုိနဲ႔ နုိင္ငံတကာဆီလႊင့္ေနတာခ်ည္းမဟုတ္။ သူ႔ျပည္တြင္းမွာလည္း BBC FM ေရဒီယုိနဲ႔ TV က ထင္ရွားလွပါတယ္။ မုိင္ေပါင္းေသာင္းခ်ီ အေ၀းကေနလႊင့္ေနရတဲ့ လႈိင္းတုိေရဒီယုိက ေစ်းႀကီးလြန္းေပ မယ့္ FM ကေတာ့ စရိတ္သိပ္မရွိလွဘူးလုိ႔သိရပါတယ္။ ျပီးေတာ့ Local (ေဒသတြင္း) မွာ လႊင့္တာဆုိ ေတာ့ ဖမ္းရတာ အသံၾကည္လင္တဲ့အျပင္ ပရိသတ္ရဲ့ တုံ႔ျပန္မႈကိုလည္း ခ်က္ခ်င္းရနုိင္ပါတယ္။

သတင္းတပတ္ၾကာ အဲဒီေရဒီယုိမွာ ေလ့လာမႈအတြင္း က်ေနာ္မွတ္မွတ္ရရ ျဖစ္ေနတာကေတာ့ အ ထက္ တန္းစာေမးပဲြေအာင္စာရင္း ထြက္တဲ့ေန႔မွာ အထက ေက်ာင္းတခုဆီသြားျပီး Live သတင္းပုိ႔ တဲ့အစီစဥ္ပါပဲ။ အမွန္တုိင္း၀န္ခံရရင္ DVB ေရဒီယုိမွာ တာ၀န္ထမ္းေနတာ ၁၀ နွစ္နီးပါးရွိေနျပီျဖစ္ ေပမယ့္ ေရဒီယုိကား ဆုိတာကုိ တခါမွမျမင္ဖူးပါ။ ရန္ကုန္က ျမန္မာ့အသံမွာေတာ့ ဒီကားမ်ဳိးရွိလားမသိ ပါဘူး။ ေရာက္တဲ့ေနရာကေန Live လႊင့္နုိင္ဖုိ႔ အသံလႊင့္ရံုပါတဲ့ကားလုိ႔ အလြယ္ေျပာရမယ္ထင္ပါတယ္။ ကားေခါင္မုိးေပၚမွာ အဆင့္ဆင့္ျမႇင့္တင္နုိင္တဲ့ တာ၀ါတုိင္ပါရွိၿပီး ကားထဲမွာေတာ့ ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ အသံ ပုိ႔နုိင္တဲ့စက္ ေတြဆင္ထားတယ္ဆုိပါေတာ့။

ဒီလုိေျပာလုိက္လုိ႔ ကားဆရာ၊ စက္ဆရာ၊ သတင္းေထာက္နဲ႔ အသံပုိင္းအင္ဂ်င္နီယာေတြ အမ်ားႀကီး လာတယ္လို႔မထင္လုိက္ပါနဲ႔။ သတင္းေထာက္တဦးတည္းက အဲဒီကားကိုေမာင္းလာတာပါ။ ေအာင္စာ ရင္းဖြင့္ခ်ိန္မွာ ေက်ာင္းသားနဲ႔ ေက်ာင္းသားမိဘေတြရဲ့ခံစားခ်က္ေတြကို တုိက္ရုိက္ေပးပုိ႔တဲ့ အဲဒီေန႔က ျမင္ကြင္းကို အခုထိျမင္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီကာလက ျမန္မာနုိင္ငံမွာ FM ေရဒီယုိေတြမရွိေသးေပမယ့္ အခုေတာ့ FM အေတာ္မ်ားေနၿပီလုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုတင္ျပေနတဲ့ BBC FM လုိမ်ဳိး တနာရီ တခါ ထူးျခားသတင္းေတြကို အခ်ိန္နဲ႔ တေျပးညီလႊင့္နုိင္မႈရွိမရွိ၊ သတင္းျဖစ္တဲ့ေနရာကေန တုိက္ရုိက္အသံလႊင့္နုိင္တဲ့ ေရဒီယုိကားရွိ မရွိေတာ့ က်ေနာ္မသိပါ။

ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ အခု ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပဲြနဲ႔ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပဲြအလြန္မွာ ျမန္မာ့ နုိင္ငံေရး တုိးတက္ေျပာင္းလဲလာၿပီး အထူးသျဖင့္ မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္ အေတာ္တုိးတက္လာ တယ္လို႔ ေလ့လာသူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္သတိထားမိသေလာက္ကေတာ့ Print Journalism လုိ႔ေခၚတဲ့ စာ-နယ္-ဇင္း ဘက္မွာသာ လြတ္လပ္စြာ ေရးခြင့္ရလာတာျဖစ္ျပီး Broadcast Journalism လုိ႔ေခၚတဲ့ အသံလႊင့္မီဒီယာ ေရဒီယုိနဲ႔ TV ဘက္မွာေတာ့ အားလုံးကုိ အစုိးရက ထိန္းခ်ဳပ္ ထားဆဲျဖစ္တဲ့အတြက္ မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္ တ၀က္သာရေသးတယ္လို႔ ေျပာရမလုိျဖစ္ေနပါတယ္။

တနည္းအားျဖင့္ေျပာမယ္ဆုိရင္ေတာ့ ပရိတ္သတ္ ေသာင္းဂဏန္းသာရွိတဲ့ စာ-နယ္-ဇင္း (ပုံနွိပ္စာေပ) ကုိသာ လြတ္လပ္ခြင့္ျပဳထားျပီး ပရိတ္သတ္သန္းနဲ႔ခ်ီရွိနုိင္တဲ့ Mass media သုိ႔မဟုတ္ Broadcast Media ဖက္ကုိေတာ့ အစိုးရက အခုိင္အမာ ထိမ္းခ်ဳပ္ထားဆဲျဖစ္တာကို ထင္ရွားစြာ ျမင္ေနရပါတယ္။      ။

Share

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More